AKP-MHP’nin değişiklik teklifiyle Meclis Genel Kurulu’nda kabul edilmesinin ardından 1 Ocak itibariyle yürürlüğe giren “Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanunu” ile cezası biten tutukluların tahliyelerine yönelik engellemeler sürüyor. Söz konusu yönetmelikle kurulan Cezaevi Müdürlüğü İdare ve Gözlem Kurulu, tahliyelerin ertelenmesi kararlarını keyfi ve ilginç gerekçelere bağlıyor. Bir yandan tutuklulara “pişmanlık” dayatılırken, diğer yandan “sıkça oda değiştirdiği” ve “Kürtçe şarkı söylediği” gibi gerekçeler ile çok sayıda tutuklu cezasını bitirmesine rağmen tahliye edilmiyor.
PİŞMANLIK DAYATILDI
Tutuklulardan Sadık Özbay, 12 yıl verilen hapis cezasının 9’uncu yılında “koşulu salıverilme” hakkından yararlanması gerekirken, “pişmanlığı” kabul etmemesi nedeniyle Diyarbakır D Tipi Cezaevi Müdürlüğü İdare ve Gözlem Kurulu raporuyla tahliyesi iki kez 6’şar ay ertelendi. Özbay, 10 aydır şartlı salıverilme hakkından yararlandırılmıyor.
GEREKÇE TASARRUFTAN KAÇINMA
Ceyhan M Tipi Kapalı Cezaevi’nden Mazlum Erdem de kendisine verilen 6 yıl 3 aylık hapis cezasının infaz süresini tamamlamasına rağmen, kurul tarafından, “21 defa oda değiştirmesi, su kullanımda musluğu sürekli açık bıraktığı ve tasarruftan kaçındığı” ileri sürülerek, infazı 6 ay ertelendi. Erdem’in koşullu salıverme değerlendirilmesi ilk ertelemeden 6 ay sonra ikinci defa yapılacak.
KÜRTÇE ŞARKI SÖYLEYİP HALAY ÇEKMİŞ!
Maraş Türkoğlu 1 No’lu L Tipi Kapalı Cezaevi’nde cezasını bitiren Sedat Karak da daha önce kaldığı Osmaniye 2 No’lu T Tipi Cezaevi’nde aldığı disiplin cezaları gerekçe gösterilerek tahliye edilmedi. Kurul, verilen 7 yıl 6 aylık hapis cezasının 4’te 3’ünü tamamlayan Karak’ın Kürtçe şarkı söyleyerek, halay çektiği için tahliye etmedi.
CEZASI 15 YIL FAZLA HESAPLANDI
Batman’da 1992 yılında tutuklanarak müebbet hapis cezası verilen Resul Baltacı da şartlı salıverilme koşulu olan cezanın 4’te 3’ünü yatmasına bir yıl kala, “infaz kurumuna veya tutukevine yasak eşya sokma” gerekçesiyle infazının ertelenmesine karar verildi. Düzce Cezaevi’nde cezasının infazı devam eden Baltacı’nın aynı zamanda cezası da yanlış hesaplandı. Düzce Cumhuriyet Savcısı, Baltacı’nın cezasının müddetnamesinde, cezaevinde geçireceği süreyi 36 yıl olarak hesaplamak yerine 45 yıl olarak hesapladı. Baltacı’nın avukatı, yanlışın düzeltilmesi için başvuruda bulundu. Yapılan başvuru üzerine ceza 36 yıl olarak düzeltildi.
Balıkesir L Tipi Kapalı Cezaevi’nde bulunan Hamdin Demirkıran ise Gözlem Kurulu’nun “iyi hal” raporuna rağmen tahliyesi Ceza İnfaz Hakimliği tarafından ertelendi.” İyi Hal” raporu verilen Demirkıran’ın tahliyesi verilen bir disiplin cezası gerekçe gösterilerek Ceza İnfaz Hakimliğince ertelendi.
SAYIMDA EKSTRA ÇABA GÖSTERMEDİ!
Şakran Cezaevi’nde kalan Ceylan Bozkurt ve Didar Boza’nın tahliye talepleri sayımlarda ekstra çaba göstermediği için ertelendi. İki kadının cezaevinde kaldıkları süre boyunca arama ve sayımlarda personelin çalışmalarını kolaylaştırmaya yönelik “ekstra bir gayret göstermediklerini, serzenişte bulunduklarını, infaz süresince tutum ve davranışlarında herhangi bir değişim olmadığını, pişmanlık, itiraf vb. davranış ve eylem göstermedikleri” öne sürülerek tahliyeleri ertelendi.
TARAFSIZ BİR KURUL DEĞİL
Cezaevi Müdürlüğü İdare ve Gözlem Kurullarının bağımsız ve tarafsız bir kurul olmadığını belirten Tutuklu ve Hükümlü Aileleri Hukuk Dayanışma Dernekleri Federasyonu (TUHAD-FED) avukatı Yusuf Cakas, “Yönetmelik öncesi, mahkemenin 6 yıl 3 ay ceza verdiği birinin cezasının 4’te 3’ü olan 4 yıl 8 ay cezaevinde kaldıktan sonra koşullu salıverilmeden faydalanıyordu. Ancak ,denetimli serbestliğin uygulanmasıyla cezaevinde geçirilecek süre 3 yıl 8 aya düştü. Ancak bu uygulanmıyor tam aksine tutuklular cezasının 4’te 4’ünü cezaevinde geçiriyor” dedi. Söz konusu kurulların kendini mahkeme yerine koyarak “Pişman mısın, değil misin?” gibi sorular sorduğuna dikkati çeken Cakas, “Kimin pişman olup olmadığını cezaevlerini ilgilendirmez. Bu kurul için önemli olan tutuklunun iyi halli olup olmadığıdır” diye ifade etti.
İDARELER AYM’Yİ DİNLEMİYOR
Anayasa Mahkemesi’nin (AYM) “cezaevi idaresi hüküm bildirecek karar alamaz” hükmünü hatırlatan Özgürlük İçin Hukukçular Derneği (ÖHD) Diyarbakır Şubesi Cezaevi Komisyonu üyesi Şemdin Şahin ise ancak cezaevi idarelerinin hala aynı uygulamalara devam ettiğini söyledi. “Siyasi tutuklulara ilişkin kasti bir öç ve intikam alma söz konusudur” diyen Şahin, “Soyut beyanlarla ve somutlaştırma yapılmadan tutukluların infazı yakılıyor. Yönetmelikte son 6 ay baz alınması gerekirken siyasi tutukluların birkaç yıl öncesinden aldığı disiplin cezaları bahane ediliyor. Bununla siyasi tutukluları sindirmeye çalışıyorlar” dedi.
GEREKLİ BAŞVURULAR YAPILACAK
Cezaevlerinde yaşanan bu hukuksuzluklara karşı ÖHD’nin rapor hazırladığını sözlerine ekleyen Şahin, yaşanan bu hak ihlallerine ilişkin gerekli ulusal ve uluslararası hukuki mercilere başvuracaklarını ifade etti.
Mehmet Güleş – Mehmet Erol / MA
