Komisyoncuların maliyetinin çok altında fiyat biçmesi nedeniyle Wan’ın Payizava (Gürpınar) ve Westan (Gevaş) ilçesinde, tonlarca domates, kavun, karpuz ve biber tarlada kaldı. Sezon başından beri büyük emek verdiklerini dile getiren çiftçilerden Emin Gezici, “Aile olarak yıllardır çiftçilik yapıyoruz, yılın 5’inci ayında tüm aile bireyleriyle beraber tarlaya gelip çalışıyoruz. Artan maliyetlerden kaynaklı geçimimiz çok zor oluyor. Tohumun paketini 5 bin TL’ye satın alıyoruz. Çektiğimiz sorun çok fazla aynı zamanda akaryakıta verdiğimiz paranın hadi hesabı yok. Akaryakıt her geçen gün daha çok zamlanıyor. Zaten ülkede çiftçilerin durumu içler acısı, devletten yardım alamıyoruz. Tamamen kendi imkânlarımızla çiftçilik yapıyoruz. Tüm aile bireylerinin yanında bir de işçi tutmak zorunda kalıyoruz. Bunların toplam maliyeti bize 3 milyon TL oluyor. Durum böyle olunca masrafların yanında emek de büyük oluyor” ifadelerini kullandı.
‘BİZDEN 6 TL’YE ALMAK İSTİYORLAR’
Tonlarca domatesin tarlada çürümeye terk edildiğini belirten Gezici, “Sadece ben bu durumda değilim, diğer çiftçiler de aynı durumda mahsuller yetiştiğinde istediğimiz fiyata emeğimizin karşılığında satamıyoruz. Kilogramına 9 TL istiyoruz, alıcılar kabul etmiyor, bizden 6 TL’ye satın almak istiyorlar. Ben o fiyata verirsem zararın en büyüğünü yaşamış olacağım. Bu memlekette geçimizi sağlayabilmek için ancak bu işi yapabiliyoruz. Ülkenin ekonomisi ortada bir yerde iş bulamıyoruz. Yanımda çalışan işçilere günlük 700 TL veriyorum; ama vicdanım kabul etmiyor” diye konuştu.
‘6 TL’YE ALINIYOR, MARKETTE 45 TL’YE SATILIYOR’
Devletin tarım politikalarından dolayı geçinemeyecek duruma geldiklerini kaydeden Gezici, “İşçiler emeğinin hakkını alamıyor nedeni de domateslerin tarlada kalıp çürümesidir. Sabah 5’te kalkıp tarlaya geliyoruz akşam 8’e kadar bunca saat çalışan bir emekçinin aldığı para 700 TL yemeklerini dahi karşılayamıyoruz. Devletin vicdanı rahat mı? Çiftçiler ne halde ne sorunlar yaşıyor haberleri var mı? Eğer bugün bizler domatesin kilosunu tarlada 15 TL’ye satabilseydik bugün işçilerin alacağı günlük yevmiye bin 500 TL olurdu. Tarlada domatesin kilosunu bizden 6 TL’ye alıyorlar, markete ise 45 TL’ye satıyorlar. Fiyatların bu kadar ucuz olmasından kaynaklı mahsul tarlada kaldı. Sezon nerdeyse bitmek üzere; ama bizim tarlalarımızda tonlarca mahsulü alamadık. Satsak toptan zarar, satmazsak tarlada yok olup gidecek” şeklinde konuştu.
Bilal Babat / MA
