Hakkari merkezde 14 Ağustos 2015’te yapılan “öz yönetim” açıklamasına katıldıkları için gözaltına alınan Hakkari eski Belediye Eşbaşkanları Dilek Hatipoğlu ve Nurullah Çiftçi, 23 Ağustos 2015’te çıkarıldıkları mahkemece tutuklandı. Hakkari 2’nci Ağır Ceza Mahkemesi, 25 Mart 2016’da “Devletin birlik ve beraberliğini bozmak” iddiasıyla Hatipoğlu ve Çiftçi’ye 15’er yıl ceza verdi. Yargıtay 16. Ceza Dairesi, eşbaşkanlar ve birlikte yargılandıkları 8 kişi hakkında verilen cezaları bozdu. Yeniden yapılan yargılamada, 26 Ocak 2018’de belediye eşbaşkanlarına 11 yıl 3’er ay hapis cezası verildi.
Eşbaşkanların avukatları, “Makul sürede yargılanma, yüzyüzelik ilkesi ile kişi hürriyeti ve güvenlik hakkının ihlal edildiği” gerekçesiyle Anayasa Mahkemesi’ne (AYM) başvurdu.
HAK İHLALİ KARARI
AYM, “makul sürede yargılama” talebini “dayanaktan yoksun” bularak reddetti. AYM, eşbaşkanların duruşmada hazır edilmemesini ise, “adil yargılanma hakkının ihlali” olarak değerlendirdi.
Kararda, “Anılan kararlarda ölçülülük yönünden yapılan incelemede ise başvurucunun duruşmada hazır bulunma talebinin hangi zorlayıcı nedene dayalı olarak kabul edilmediğinin ortaya konulmaması ve başvurucuların SEGBİS yoluyla katıldığı celselerde esaslı işlemlerin yapılması nedeniyle müdahalenin gerekli olmadığı değerlendirilmiştir. Öte yandan sanık hakkında verilecek cezanın bozmaya konu olan cezadan daha ağır olması hâlinde sanığın her hâlde dinlenmesi gerektiği düzenlenmiştir. Buna karşılık Yargıtayın bozma kararı sonrası başvurucular hakkında verilen ceza miktarı artmasına rağmen Mahkeme -başvurucuların duruşmaya SEGBİS yoluyla katılmak istememeleri hâlinde mevcut durumun susma hakkı kapsamında değerlendirileceği gerekçesiyle- sanıkları duruşmada hazır etmeksizin karar vermiştir. Açıklanan gerekçelerle Anayasa’nın 36. maddesinde güvence altına alınan adil yargılanma hakkı kapsamındaki duruşmada hazır bulunma hakkının ihlal edildiğine karar verilmiştir” ifadelerine yer verildi.
AYM, ayrıca “Duruşmada hazır bulunma hakkının ihlalinin sonuçlarının ortadan kaldırılması için” yeniden yargılama kararı verdi. Dosya, Hakkari 2. Ağır Ceza Mahkemesi’ne yeniden gönderildi.
Adnan Bilen / MA
