Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy’nin, esasen yabancıları Rusya’ya karşı savaşa katılmaya davet eden ve geldiklerinde onlara silah sözü veren yeni bir Uluslararası Bölgesel Savunma Lejyonu’nun kurulduğunu açıklamasının ardından, bazı ülkelerdeki aşırı-sağcı, neo-nazi grupların gruplar oluşturmak için çağrılar yayınladıkları görüldü. Ukrayna Dışişleri Bakanlığı açtığı https://fightforua.org adlı internet sitesi üzerinden bütün ülkelerden paramiliter güçlerin Lejyon’a katılması için açık çağrı yapmaya devam ediyor. Uluslararası Lejyon’a çağrı yapan internet sitelerinden biri de https://euromaidanpress.com. Siteyi fonlayan kuruluş ise Goergo Soros’un Açık Toplum Vakfı’nın Ukrayna’daki kolu olan Uluslararası Rönesans Vakfı.
Sosyal medyada mevcut bilgilere ve açık kaynaklı verilere dayanarak yapılan kısa bir taramada bile, 9 farklı ülkeden yaklaşık 591 yabancının Uluslararası Lejyon’da gönüllü olmak için başvuruda bulunduğu anlaşılıyor. Tokyo’daki Ukrayna büyükelçiliğine başvuran 70 Japon vatandaşı; 400 İsveç vatandaşı; Polonya’da konuşlanmış 10 NATO eğitimli savaş gazisi ve 2 ABD piyade subayı [6 Amerikan vatandaşı, 3 İngiliz, 1 Alman]; 100 Litvanyalı; 1 Fin yedek görevlisi [Ukrayna’da zaten]; 1 Norveçli [zaten Ukrayna’da]; en az 7 Belaruslu gönüllü. Batı medyasında buna benzer birçok haber ve yorum bulunmakta. Bu rakamlara, orduyla savaşmak için evlerine dönen [veya dönecek] Ukrayna vatandaşları dahil değil.
Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy, 6 Mart’ta yaptığı “ulusa sesleniş” konuşmasında, ülkesine yardım için 16 bin yabancı gönüllü savaşçının geleceğini, ilk kafilenin ulaşmak üzere olduğunu belirtmişti. Ukrayna Savunma Bakanı Oleksi Reznikov da, ülke dışında yaşayan çoğu erkek 140 bin Ukraynalının savaşmak için yurtlarına döndüğünü, on binlercesinin ise sivil direniş birliği olan Bölgesel Savunma Güçlerine katıldığını belirtti. Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitro Kuleba, yerel basına verdiği demeçte, 52 ülkeden yaklaşık 20 bin kişinin Ukrayna saflarında Rusya’ya karşı savaşmak için başvuruda bulunduğunu açıkladı. Ukraynalı bakan başvuruların hangi ülkelerden geldiğini belirtmezken, 20 bin kişi arasında eski İngiliz ve Amerikan özel kuvvet askerlerinin de bulunduğu biliniyor. Bunun yanı sıra Kanada’dan emekli askerlerin ve keskin nişancıların olduğu bir grubun Ukrayna’ya ulaştığı açıklandı. Reznikov, 50 binden fazla kask ve zırh yardımı aldıklarını ve gönüllülere NATO üniformaları verileceğini de ifade etti.
Zelenskiy’nin çağrısının ardından Finlandiya, Ukrayna ve Fransa’dan paramiliter kişi ve gruplar, takipçilerini lejyona katılmak için toplanmaya çağıran bildiriler yayınladı ve işe alım propagandası başlattılar. Küresel olarak aşırı sağcı, neo-nazi ve İslamcı grupları izleyen SITE Intelligence adlı kuruluş tarafından yapılan açıklamada olayın sadece Ukrayna’nın bir propagandasından ibaret olmadığını ortaya koyuyor. SITE Direktörü, Avrupa ve Kuzey Amerika üzerinden çok sayıda aşırı sağ beyaz milliyetçi ve neo-Nazi grubun uzun zamandan beri, Rusya’ya karşı paramiliter birliklere katılmaya çalışmak da dahil olmak üzere, Ukrayna’ya desteklerini dile getirdiklerine dikkat çekiyor. Direktör, bu grupların birincil motivasyonlarının muharebe eğitimi almak ve aynı zamanda ideolojik olarak yönlendirmek olduğunun altını çiziyor.
Ukrayna’nın faşist hareketlerin tarih bilincinde özel bir yeri vardır. Şimdiki Ukrayna hükümeti tarafından heykeli dikilen Stepan Bandera liderliğindeki Ukrayna Milliyetçi Örgütü’nün askeri kanadı olarak 1943’te kurulan Ukrayna İsyancı Ordusu adlı faşist örgüt, Nazi üniformaları ile Ukrayna’da, Slovakya’da ve Avusturya’da Naziler tarafından savaştırılmıştı. Ukrayna İsyancı Ordusu, 22 Nisan 1943 gecesi Nazi Ordusunun işgali altında bulunan Ukrayna’nın Yanova Dalina köyüne baskın düzenleyerek, köyde yaşayan 600 Polonya kökenli Yahudi’yi katletti. Bazı köylüleri evleriyle birlikte yaktı.
Ukrayna İsyancı Ordusu ve piyade birliklerinin 1943 ile 1945 yılları arasında 500 bin insanın katlinden sorumlu olduğu çeşitli kaynaklarda ifade ediliyor.Ukrayna, 1944’te Kızıl Ordu tarafından özgürleştirildi. Fakat Ukraynalı faşistler, bölge halkına ve Kızıl Ordu birliklerine karşı saldırılarını 1949 yılına kadar devam ettirdi. Stepan Bandera “Sürgündeki Ukrayna Hükümetinin” lideri olarak faaliyetlerini sürdürürken, 1959’da Münih’te Sovyet güvenlik organları tarafından ölümle cezalandırıldı. ABD’nin “anti-komünizm” savaşının üyeleri olarak Ukraynalı faşistlerin faaliyetleri farklı ülkelerde sürdü ve bir kısmı SSCB’nin dağıtılmasından sonra bağımsızlığını ilan eden Ukrayna’ya döndü. Onlardan biri olan Viktor Yuşenko, 2005-2010 arasında Ukrayna devlet başkanlığı yaptı. Yuşenko 2010 yılında Stepan Bandera’yı Ukrayna’nın “ulusal kahramanı” ilan etti.
2010’da yapılan seçimleri Batı’nın “Rus yanlısı” ilan ettiği Viktor Yanukoviç ve ekibi kazandı. Yanukoviç Avrupa Birliği ile yapılan ortaklık anlaşmasını 2013’te askıya aldı. Neo-nazi örgütlerinin eylemleriyle bir iç savaş atmosferi yaratıldı ve ordunun da desteğiyle 22 Şubat 2014’te Amerikancı-NATO’cu bir darbe yapıldı. Devlet başkanlığı binasına ve parlamentoya, İkinci Dünya Savaşı sırasında Nazilerle işbirliği yapan Ukraynalı faşistlerin bayrakları asıldı. Rus nüfusa karşı bir etnik temizlik harekatı başlatıldı. Resmi Ukrayna Ulusal Muhafızları arasında yer alan Azov Taburu tarafından organize edilen saldırılarda, 9 bini sivil, 3 bini çocuk olmak üzere, yaklaşık 14 bin kişi öldürüldüğü iddia ediliyor. Taburun lideri Andriy Biletsky, yaptığı bir açıklamada, “Ulusumuzun tarihi görevi dünyanın beyaz ırklarına hayatta kalmalarını sağlayacak son bir haçlı seferinde önderlik etmektir. Bu haçlı seferi, Yahudilerin yönetimindeki aşağı ırklara karşı sürdürülecektir” diyordu.
2014’teki darbenin ardından yaşananlar üzerine, ülkenin doğusundaki Donetsk ve Luhansk bölgelerinde referandum düzenlenerek, özerklik ilan edildi. Darbe hükümeti bu kararı tanımadı ve bölgelere yönelik askeri saldırılar devam etti. Dünyanın birçok yerinden sayıları binlerle ifade edilen gruplar da Ukrayna’ya gelerek bu iç savaşa katılmaya başladı. Ukrayna’daki bu gelişme, Suriye, Irak ve ya Afganistan’nın cihatçı militanlara sağlanan ideolojik ve askeri eğitim imkanının, aşırı-sağ ve neo-nazi grupları için sağladığını gösteriyor. Gerek ABD’de gerekse de Avrupa ülkelerinde bu gruplarla ilgili yapılan bütün araştırmalar, bu grupların kendi aralarında da oldukça örgütlü olduklarını ortaya koyuyor.
Fakat Ukrayna’daki Lejyon’un oluşumu Afganistan ya da Suriye’deki islamcı örgütlerin oluşumundan farklı. ABD ve AB, Ortadoğu’daki radikal islamcı örgütlere desteği genellikle illegal yoldan yürütmeyi tercih etti. Şimdi ise hükümet yetkilileri Ukrayna Lejyonuna katılmak isteyenler hakkında hiçbir hukuki süreç işletmeyeceklerini açıkça ilan ediyorlar. İngiltere Dışişleri Bakanı Liz Truss, Ukrayna’daki uluslararası güce katılmak isteyenleri desteklediğini söyledi. Bunun bir demokrasi savaşı olduğunu vurgulayarak “sadece Ukrayna için değil, tüm Avrupa için” olduğunu söyledi. Kanada Dışişleri Bakanı Melanie Joly de benzer bir görüşü yineledi. Hükümetin vatandaşlarını Ukrayna’ya seyahat etmemeleri konusunda uyardığını ancak Kanadalıların kendileri için karar verebileceklerini söyledi. Joly, pazar günü medyaya verdiği demeçte, “Ukrayna kökenli insanların hem Ukraynalıları desteklemek istediğini hem de anavatanı savunma arzusu olduğunu anlıyoruz ve bu anlamda bu onların kendi kişisel kararıdır” dedi. Danimarka ve Norveç, vatandaşlarının Zelensky’nin çağrısına yanıt verebileceklerini ima ederek, Ukrayna’ya gidip savaşmalarında hukuki bir sıkıntının olmadığını belirttiler.
Akademisyen Sara Meger, Ukrayna’daki yabancı savaşçılar üzerine yaptığı çalışmada, buradaki paramiliter gruplara katılanların çoğunluğunun genç, erkek, siyasi olarak suçlanmış ve silahlı kuvvetlerde daha önce deneyime sahip kişiler olduğunu savunuyor. Bu bireylerin ortak bir inancı paylaştıklarını belirtiyor. Bu kişilerden biri olan Amerikalı George, grup arkadaşlarını “Rusya’ya karşı aynı nefrete veya aynı türden milliyetçilik duygusuna sahip” olarak nitelendirdiğini aktaran Merger, George’un taburundaki adamlar İngiltere, Almanya, Avusturya, Kanada ve Hollanda dahil olmak üzere çeşitli ülkelerden gelmiş olsalar da, Ukrayna’daki sonucun Avrupa’da domino sonuçları olacağına dair bir inancı paylaştıklarını savunuyor. Merger’in ortaya koyduğu gibi, aşırı-sağ ve neonazi örgütler Ukrayna’yı faşizmin egemenliğinin başlangıç noktası olarak tahayyül ediyorlar.
Kamuoyu, radikal islamcı gruplar örneğinde olduğu gibi, farklı ülkelerdeki emperyalist işgal ve iç savaşlarda yer alan bu tür grupların genellikle maddi çıkar için bunları yaptıklarına inanma eğilimi gösteriyor. Bu grupların kendi inançlarını, ideolojilerini ve stratejilerini yok sayıyor ya da küçümsüyor. Oysa Batı’daki neo-nazi örgütler her zaman birbirleriyle bağlantılı bir şekilde faaliyet yürütüyor. Ve yukarıdaki grafikte olduğu gibi irili ufaklı bir çok saldırı eylemi gerçekleştirebiliyorlar. Ukrayna bu grupların örgütlenmelerinin ve eğitimlerinin açık NATO ve devlet destekli ve tam savaş koşullarında gerçekleştirilmesi bakımından değerlendiriliyor. Her türlü ihtiyaçları NATO tarafından karşılanıyor. Dolayısıyla bu güçlerin Ukrayna’daki savaşın bitmesinden sonra kendi ülkelerinde nasıl konumlandırılacağının çok önemli bir mesele olduğu açık.
Bu açıdan Ukrayna’ya kaydırılan, hem Batı Avrupa’dan faşist paramiliter güçler hem de Suriye, Irak ve Afganistan’dan hatta Uygurlar, Özbekler, Kırgızlardan devşirilen, çetelerin temel motivasyonunun Hitler faşizmi karşısında Kızıl Ordu’nun zaferinin intikamını almak olduğunun altını çizmek gerekiyor. Bu aslında NATO’nun Rusya ve Çin’e yönelik yeni konseptinin niteliğini göstermesi bakımından önemli. ABD’nin İkiz Kuleler’e saldırı sonrası geliştirdiği konsepte olduğu gibi, Rusya ve Çin üzerinden NATO’cu olmayan, NATO’ya karşı olan herkesi “Rusya/Çin Bloku” üyesi ilan edilerek “düşman” hedef haline getirilerek yeni bir hegemonya inşası hedeflenmektedir. Medyada NATO’nun yayılmasını eleştiren herkesin Putinci ilan edilmesi örneklerinde olduğu gibi. Dolayısıyla Ukrayna ekseninde neo-nazi/faşist hareketlerin NATO eliyle açıktan örgütlenmesi, sadece bir dış savaş değil aynı zamanda bir iç savaş taktiği olarak da görmek gerekir.
HABER MERKEZİ
