Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi (AİHM), Kürt Halk Önderi Abdullah Öcalan’ın tahliye imkanı olmaksızın ağırlaştırılmış müebbet hapis cezasına çarptırılmasına dair 2014 yılında “ihlal” kararı verdi. 11 yıl geçmesine rağmen ilgili yasalarda herhangi bir düzenlemeye gidilmezken, konu yeniden Avrupa Konseyi Bakanlar Komitesi’nin gündemine geldi.
Komite, 15-17 Eylül tarihlerinde gerçekleştireceği toplantıda “umut hakkı”nı da gündemine alacak. Özgürlük için Hukukçular Derneği (ÖHD), “Umut hakkı derhal uygulansın” talebiyle toplantı öncesi tüm şubelerinde açıklama yapacak. Amed’de de ÖHD öncülüğünde 14 Eylül’de Ofis AZC Plaza önünde saat 17.00’da kitlesel açıklama yapılacak.
‘UMUT HAKKI SAĞLANMALI’
ÖHD Amed Şube Eşbaşkanı Muhittin Muğuç, MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli’nin Meclis’te “umut hakkı”na dair yaptığı açıklamaları hatırlatarak, “Sayın Öcalan çağrıda bulunuyorsa gelip niye Meclis’te konuşmasın ya da fiziki özgürlüğü neden sağlanmasın? Bunların olmaması için hiçbir sebep yok. Acilen bu meselenin çözüme kavuşabilmesi için, demokratik toplumun inşası ve barışın gelebilmesi için, entegrasyonun sağlanabilmesi için aktörlerin özgürlüklerinin sağlanması gerekiyor. Umut hakkının sağlanması gerekir” diye konuştu.
Öcalan’ın yanı sıra çok sayıda tutsağın “umut hakkı”nın da ihlal edildiğine dikkati çeken Muğuç, “Sayın Abdullah Öcalan şahsında uygulanan tecrit ve baskı diğer insanları da direk etkiliyor” dedi. Ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası verilen tutsakların da yeniden bir cezalandırmayla karşı karşıya olduğunu söyleyen Muğuç, “İmralı’da tecrit yoğunlaştırıldıkça, bu uygulamaların prototipi diğer cezaevlerine gitti. Aynı durum ‘umut hakkı’ için de geçerli. ‘Umut hakkı’nın Sayın Öcalan şahsında uygulanması, aynı pozisyonda olan diğer mahpusların da bu durumdan faydalanması anlamına gelir” diye konuştu.
‘KOMİTE PROSEDÜRLERİ UYGULAMIYOR’
Bakanlar Komitesi’nin 2014 yılında verilen ihlal kararına karşı yapması gerekenleri zamana yaydığını söyleyen Muğuç, Türkiye’nin ihlal kararını uygulamamasına rağmen komite tarafından ilgili prosedürlerin uygulanmadığını kaydetti. Muğuç, “Komite ilgili birimlere ve organlara, devletin ısrarlı bir şekilde bu kararı uygulamadığını, mutabık olduğu sözleşmelere riayet etmediğini belirtmesi gerekiyor. Türkiye AB’ye üyelik süreci olan bir devlet. Artık üyelik süreci mi askıya alınır, buna ilişkin ilişkiler mi kesilir… bu ilgili organların vereceği kararlardır. Ya da yeniden AİHM’e bu kararın uygulanmadığına ilişkin bildirimde bulunur, yeni bir karar çıkar. İhlal kararının uygulanmaması da aslında ihlaldir. Somut bir şekilde bir ihlal var” dedi.
‘SÜRECİN BİRİNCİ DERECEDEN AKTÖRÜ ÖCALAN’DIR’
Muğuç, Barış ve Demokratik Toplum Süreci’ne işaret ederek, “Bu süreci başlatan, bütün inisiyatifi ve sorumluluğu alan Sayın Öcalan’dır. Sayın Öcalan açık bir şekilde ‘Ben bütün sorumluluğu kabul ediyor, inisiyatif alarak bu süreci başlatıyorum. Kürt halkının, bütün yapıların buna riayet etmesini talep ediyorum’ dedi. Bunun üzerine kongre toplandı, kongrenin toplanması üzerine fesih kararı alındı. ‘Umut hakkı’nın uygulanması niye kritik? Devletin temsilcileri ile PKK ve Kürt halkının lider olarak kabul ettiği Sayın Öcalan arasında süreç yürütülüyor. Bu sürecin birinci dereceden aktörü devlet ve Sayın Öcalan. Meselenin bir tarafı Sayın Öcalan’dır. Kürt halkını bu duruma ikna eden kendisi. Yeni sürecin nasıl olması gerektiği konusunda, demokratik toplum, barış ve entegrasyon üzerinden söylem kuran kendisi. Ancak komisyon (Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu) ne kendisiyle görüşüyor ne de devlet ‘umut hakkı’na izin veriyor” ifadelerini kullandı.
Muğuç, “umut hakkı”nın uygulanması durumunda tecridin de kalkacağını vurguladı. Muğuç, söz konusu taleplerinin sağlanması için 14 Eylül’de Amed’de yapacakları açıklamaya tüm çevreleri davet etti.
MA / Rukiye Payiz Adıgüzel
