Mêrdîn’in Kerboran (Dargeçit) ilçesinde 6-8 Ekim Kobanê protestolarının devam ettiği 7 Ekim 2014 tarihinde DAİŞ yanlıları tarafından gerçekleştirilen saldırılarda Bilal Gezer ile Sinan Toprak’ın katledilmesi, Veysi Demir’in de yaralanmasına ilişkin 12 yıl sonra açılan davada sanıklar beraat ettirildi. Midyat Ağır Ceza Mahkemesi’nde henüz davanın üçüncü duruşmasında kararını veren mahkeme “Kasten öldürme” ve “Kasten yaralama” suçlarından yargılanan sanıklar hakkında verdiği kararını “delil yetersizliği” iddiasına bağladı. Müşteki tarafının tüm taleplerini ilk duruşmadan itibaren reddeden mahkeme heyetinin alelacele verdiği karar tepki toplarken, İnsan Hakları Derneği (İHD) Mêrdîn şubesi adına dosyayı takip eden avukatlardan Erdal Kuzu, mahkemenin kararını değerlendirdi.
‘12 YIL SORUŞTURMA YÜRÜTÜLMEDİ’
Dosyanın daha soruşturma aşamasından itibaren etkisiz bırakıldığını belirten Av. Kuzu, “Aradan 12 yıl geçtikten sonra bir iddianame hazırlandı ve dava açıldı. Ancak bu çocukların yaşamını yitirdiği tarihten itibaren savcılığın çok etkisiz bir soruşturma yürüttüğü, hatta hiç soruşturma yürütmediği ortadadır. Deliller toplanmadı, delillere ulaşmak için herhangi bir çaba gösterilmedi. Dosya adeta atıl bırakıldı. Soruşturma makamı maddi gerçeği ortaya çıkarması gerekirken sadece şekli bir şekilde davranmıştır. Dosya yıllarca sürüncemede bırakıldı. Sonrasında hangi gerekçelerle hazırlandığını bilmediğimiz bir iddianame Midyat Ağır Ceza Mahkemesi’ne gönderildi” dedi.
‘FAİLLERE KORUMA ZIRHI OLUŞTURULMUŞ’
Yargılama sürecinin de soruşturma sürecine benzer şekilde yürütüldüğünü ifade eden Av. Kuzu, “Midyat Ağır Ceza Mahkemesi bir ceza dosyası açısından oldukça kısa sayılabilecek bir sürede, üç celsede davayı beraat kararıyla sonuçlandırdı. Mahkeme heyeti de soruşturmayı yürüten savcılık gibi herhangi bir delil toplama işlemine girişmedi. İddianamedeki iddialar ve sanıkların savunmaları üzerinden hareket ederek hüküm kurdu. Katılanların, ailelerin ve avukatların gerçeğin ortaya çıkarılması için yaptığı talepler gerekçe gösterilmeden reddedildi. Bu da mahkemenin dosya hakkında bir an önce karar vermek istediği izlenimi gösteriyordu. Yargılama süreci de bu şekilde sonuçlandı” dedi.
Dosyada yıllarca delil toplanmamasının ciddi soru işaretleri yarattığını dile getiren Av. Kuzu, “2014 yılında işlenmiş iki cinayette soruşturma makamının delilleri toplaması gerekirken bunlar yapılmamış. Görünen o ki devlet içerisindeki bazı güçler bu çocukları öldüren kişilere ilişkin bir koruma zırhı oluşturmak istemiş ya da faillere ulaşılmasını engelleyecek delillerin ortadan kaldırılmasına göz yummuştur” ifadelerini kullandı. Faillerin korunmasına savcılığın sessiz kalmasının farklı nedenleri olabileceğine işaret eden Av. Kuzu, “Ya korumak istemiştir ya cinayetten haberdardır ya da işlenmesinde rızası vardır” diyerek, dosyada gizlilik kararı verilmesinin de bunun göstergelerinden biri olduğunu söyledi. Soruşturma sürecinde savcılık tarafından dosyanın gizli tutulup, ailenin süreçten dışlandığını ifade eden Av. Kuzu, savcılığın usule aykırı işlemlerinin mahkeme tarafından da sürdürüldüğünü ifade etti.
‘SİYASİ İRADE ORTAYA KONMALI’
“Bu tür yaşam hakkını konu alan dosyalarda gerçeğin bütün boyutlarıyla ortaya çıkması için siyasi bir iradenin ortaya konulması gerekir” diyen Av. Kuzu, “Böyle bir irade olmadan Türkiye’deki mahkemelerin inisiyatif alarak bütün gerçeği ortaya çıkaracak bir tutum sergilemediğini görüyoruz. Bu dosyada da mahkeme inisiyatif almaktan çekindi. Davanın genişletilmesinden uzak durdu ve şekli bir yargılama yürüttü. Bu nedenle gerçek ortaya çıkmadı. Sanıklar hakkında verilen beraat kararı da ailelerin vicdanlarında bir karşılık bulamamaktadır. Sanıkların beraat ettirilmesi ailelerin nezdinde ve vicdanlarında aklandıkları anlamına gelmiyor. Ancak yargılama süreci esasen bunu hedefledi ve karar da bu doğrultuda verildi” diye konuştu.
‘ADALET BAKANLIĞI SAMİMİ GÖRÜNMÜYOR’
Adalet Bakanı Akın Gürlek’in “faili meçhul” dosyaların aydınlatılacağı yönündeki açıklamalarına da dikkat çeken Av. Kuzu, şunları söyledi: “Anladığımız kadarıyla bu yaklaşım siyasi saiklerle işlenmiş cinayetleri kapsamıyor. Bu nedenle Adalet Bakanlığı’nın bu konudaki beyanlarında samimi olmadığını düşünüyoruz. Bu dosya, Türkiye’de uzun yıllardır sürdürülen cezasızlık politikasının yeni bir örneği oldu. Faili meçhul dosyalarda samimi olunmak isteniyorsa gerçekle yüzleşme mekanizmalarının oluşturulması gerekir. Hakikatle yüzleşme komisyonları ya da dünyadaki benzer örnekler dikkate alınarak oluşturulacak mekanizmalarla gerçeklerin ortaya çıkarılması sağlanabilir. Bunu tekrar altını çizerek belirmek isteriz ki; bu tür davaların çözümü ancak siyasal irade ve siyasal yöntemlerle mümkündür. Siyasi irade ortaya konulmadığı sürece mahkemeler çekingen davranmaya devam edecektir. Bu davada aynı zaman da bunu gördük.”
İSTİNAFA BAŞVURULACAK
Son olarak karara karşı İstinaf yoluna başvuracaklarını belirten Kuzu, “Bu dosyada İstinaf yolunu kullanacağız. Ancak 12 yıl önce işlenen bir cinayetin ardından aileler zaten büyük bir yıkım yaşamıştı. Davanın bu şekilde sonuçlanması ailelerin yeniden travma yaşamasına neden oldu. Bunun doğru olmadığını düşünüyoruz. Çözüm sürecinde bu tür cinayetlerin göz ardı edilmemesi, ailelerin adalet taleplerinin dikkate alınması gerekiyor. Ailelerin en büyük beklentisi de budur. Umudumuz, yaşananların tartışıldığı ve adalet arayışlarının karşılık bulduğu bir zeminin oluşmasıdır” dedi.
MA / Haşim Abak
