Künye   Hakkımızda
21 Kasım 2026, Cumartesi
Politika Haber
  • GÜNDEM
  • EMEK
  • EKONOMİ
  • DÜNYA
  • KADIN
  • GENÇLİK
  • DOSYA
  • YAZARLAR
Tüm Haberler
Sonuç Bulunamadı
View All Result
Politika Haber
Sonuç Bulunamadı
View All Result
Anasayfa Gündem

Açlık grevi cezasına karşı oy: Toplu grev, müdahaleyi meşru kılmaz

AYM, HDP'li Burcu Çelik Özkan’a açlık grevine girdiği gerekçesiyle verilen disiplin cezasında "ihlal" görmedi. Karşı oy kullanan bir üye, “Grevin toplu halde icra edilmesi ifade özgürlüğüne yapılan müdahaleyi meşru kılmaz” dedi.

3 Eylül 2022
Açlık grevi cezasına karşı oy: Toplu grev, müdahaleyi meşru kılmaz
Facebook'ta PaylaşTwitter'da PaylaşWhatsApp'ta Paylaş

Halkların Demokratik Partisi (HDP) Muş eski Milletvekili Burcu Özkan Çelik, Kocaeli 1 No’lu F Tipi Yüksek Güvenlikli Cezaevi’nde tutuklu bulunduğu 2018 tarihinde, Türkiye’nin Efrin’e dönük saldırılarını protesto etmek için 3 günlük açlık grevine girmişti. Ceza İnfaz Kurumu Disiplin Kurulu Başkanlığı (Disiplin Kurulu), Özkan ile birlikte aynı eyleme katılan 21 kişi hakkında disiplin soruşturması sonrası 1 ay süreyle bazı etkinliklere katılmaktan alıkoyma cezası vermişti.

Karara karşı Kocaeli İnfaz Hakimliği’ne başvuru yapıldı. Hakimlik, 31 Ağustos 2018’de itirazları reddetti. Yasama dokunulmazlığına dair itiraza, “Bu nedenle disiplin soruşturmasının yürütülmesinde hukuka aykırılık yoktur” şeklinde yanıt verildi. Kocaeli 1’nci Ağır Ceza Mahkemesi’ne yapılan başvuru da 25 Eylül 2018’de reddedildi.

AYM BAŞVURUSU

HDP’li Çelik, bunun üzerine Anayasa Mahkemesi’ne (AYM) başvurdu. Çelik, başvurusunda yasama dokunulmazlığına sahip olmasına rağmen ifadesi alınarak, hakkında disiplin cezası uygulandığını kaydetti. Başvuruda, yapılan işlemlerin ve verilen kararın hukuka aykırı olduğunu, açlık grevi eyleminin bir düşüncenin açıklaması aracı olarak seçilebileceğini, sessiz bir şekilde gerçekleştirdiği eyleminin bir protesto hakkının yansıması olduğunu ifade etti. Başvuruda, cezanın ifade özgürlüğünü ihlali olduğu belirtildi.

AYM: DEVLETİN TAKDİR YETKİSİ

AYM, bazı disiplin cezalarının kişisel hak ve bu bağlamda medeni hak niteliğinde olduğunu kaydetti. Disiplin soruşturmasının bir suç isnadı olmadığını medeni haklara ilişkin olduğunu savunan AYM, “Bu nedenle başvurucu hakkında yürütülen ve cezai bir süreci ifade etmeyen disiplin soruşturma sürecinin ve süreç sonucunda verilen disiplin cezasının yasama dokunulmazlığına aykırı ceza muhakemesi işlemleri olarak değerlendirilmesi mümkün görülmemiştir” diye belirtildi.

AYM’nin “açlık grevinin oldukça hassas ve istisnai bir düşünce açıklama yöntemi” olduğunu daha önce belirttiğine dikkat çekilen kararda, “Bunun yanında açıktır ki mahpusların kişisel durumlarını ilgilendirmeyen, terör örgütlerinin çağrısı üzerine yapıldığı ya da örgütsel bağlılığı canlı tutma amacına yöneldiği konusunda makul şüphe bulunan açlık grevlerinin söz konusu olduğu durumlarda devletin takdir hakkı daha geniş yorumlanmalıdır” denildi.

MÜDAHALEYİ “MAKUL” DEĞERLENDİRDİ

AYM, açlık grevinin kurumdaki güvenlik ve disiplini bozmasına dair ise, “Somut olaydaki gibi kalabalık grupların gerçekleştirdiği açlık grevi eylemlerinin doğası gereği sağlık ve güvenlik alanında rutin dışı bir dizi tedbirin alınmasını gerektireceği ve ceza infaz kurumlarında düzenli bir yaşamın sürdürülmesini engelleyeceği açıktır. Dolayısıyla ceza infaz kurumunda bozulan düzenin yeniden tesis edilmesi ve sürekli bir şekilde açlık grevlerinin yapılmasının önüne geçilmesi amacıyla bu tür eylemlere müdahale edilmesinin makul karşılanması gerektiği değerlendirilmiştir” ifadelerine yer verdi.

AYM, Türkiye’nin dış politikasını ilgilendiren bir konuda grevin yapılmasına dair ise, “Eylemin o sırada güvenlik güçlerinin sınır ötesinde ağır silahlarla mücadele ettiği terör örgütüne bağlılığı canlı tutmayı amaçlayan, toplu ve sistematik eylem niteliğinde olduğu” değerlendirmesinde bulundu.

BAŞVURUYA RET

AYM, Çelik’e verilen “1 ay süreyle bazı etkinliklere katılmaktan alıkoyma disiplin cezası” orantılı olduğunu savunarak, “İhlal iddialarını temellendiremediği, temel haklara yönelik bir müdahalenin olmadığı veya müdahalenin meşru olduğu açık olan başvurular ile karmaşık veya zorlama şikâyetlerden ibaret başvurular açıkça dayanaktan yoksun kabul edilebilir. Somut olayda, yukarıda açıklanan nedenlerle başvurucunun ifade özgürlüğünün ihlal edilmediği açık olduğundan başvurunun açıkça dayanaktan yoksun olması nedeniyle kabul edilemezliğine karar verilmesi gerekir” kararı verdi.

KARARA ŞERH

AYM üyerlerinden Engin Yıldırım, oy çokluğuyla alınan kararda karşı oy kullandı. Yıldırım, karşı oy gerekçesinde, “Anayasa’nın 26. maddesinde ifade özgürlüğünün kullanımında başvurulabilecek araçlar ‘söz, yazı, resim veya başka yollar’ olarak ifade edilmiş ve ‘başka yollar’ ifadesiyle her türlü ifade aracının anayasal koruma altında olduğu gösterilmiştir” şeklinde verilen AYM kararını hatırlattı.

İFADE ÖZGÜRLÜĞÜNE MÜDAHALE

Yıldırım, şu gerekçeleri sıraladı: “Ceza İnfaz Kurumunda tutuklu olan başvurucuya, bir ifade yöntemi olarak kabul edilen açlık grevine başvurması nedeniyle disiplin cezası verilmesi başvurucunun ifade özgürlüğüne yönelik bir müdahale oluşturmaktadır. Mahkememiz bir kararında ‘Cezaevi işleyişine eziyet getirmeyen süre gelen cezaevi yaşamını zorlaştırmayan kendisine uzatılan yemeği yememek suretiyle sessiz protestosu ile kendini ve karşı olduğu davranışı ifade etme yetisini kullanan ve bedensel özerkliğini kullanan sanığın korunan bu alanına müdahalenin hak olabilmesi bozulan düzenin ne olduğunu ve ifade özgürlüğüne üstün kamu adına dengenin bozulduğunu gösteren bir hal aldığının açıkça neler olduğunun bilinmesini gerektirir’ şeklinde bir gerekçe oluşturmuştur. Buna göre her açlık grevi cezaevinde mutlak bir düzensizliğe neden olmaz.

MÜDAHALEYİ MEŞRU KILMAZ

Başvurucunun kişisel durumunu ilgilendirmeyen bir nedenle açlık grevine başvurması, grevin toplu halde icra edilmesi Ceza İnfaz Kurumunda disiplin ve düzenli yaşamı bozmadığı sürece ifade özgürlüğüne yapılan müdahaleyi meşru kılmaz. Açlık grevinin niteliği gereği Kurumda rutin dışı birtakım tedbirlerin alınmasını gerektirdiği açıktır. Bununla birlikte, çoğunluk kararında savunulduğu gibi açlık grevinin otomatikman ve tek başına Ceza İnfaz Kurumunda düzeni bozduğu varsayımında bulunmak doğru olmayacaktır. Başvurucunun gerçekleştirdiği açlık grevinin Kurum disiplinini, güvenliğini ve düzenini nasıl bozduğu, ne tür somut risk ve tehlikeler taşıdığı gerek idari gerekse de yargısal kararlardan anlaşılamamaktadır. Dolayısıyla, başvurucunun açlık grevine başvurmak suretiyle ifade özgürlüğüne yapılan müdahalenin ilgili ve yeterli gerekçelere dayandırılmadığı, söz konusu müdahalenin ‘demokratik bir toplumda gerekli’ olmadığı ve hedeflenen meşru amaçlarla orantılı olmadığı kanaatine varılmıştır. Açıklanan nedenlerle, başvurucunun Anayasa’nın 26. maddesinde güvence altına alınan ifade özgürlüğünün ihlal edildiğine karar verilmesi gerektiği düşüncesiyle çoğunluk kararına muhalif kalınmıştır.”

Berivan Altan / MA

Previous Post

Ölümle tehdit edilen gazeteciler: İşimizin başındayız

Next Post

Semra Güzel adliyeye sevk edildi

İlgili Haberler

“İdeal beden” dayatması kadın sağlığını tehdit ediyor
Gündem

“İdeal beden” dayatması kadın sağlığını tehdit ediyor

21 Kasım 2026
Narin için 63 gündür yürüyor: Arif Güran’dan Erdoğan’a adalet çağrısı
Gündem

Narin için 63 gündür yürüyor: Arif Güran’dan Erdoğan’a adalet çağrısı

21 Kasım 2026
Bakırhan’dan Özgür Özel’e: “Barış sürecinde yer almamakla demokrasi gelmez”
Gündem

Bakırhan’dan Özgür Özel’e: “Barış sürecinde yer almamakla demokrasi gelmez”

21 Kasım 2026
İmamoğlu: ‘Ben iktidarı değil, barışı destekliyorum’
Gündem

İmamoğlu: ‘Ben iktidarı değil, barışı destekliyorum’

21 Kasım 2026
HDK heyetinden İBB DEM Parti Meclis Grubu’na ziyaret
Gündem

HDK heyetinden İBB DEM Parti Meclis Grubu’na ziyaret

20 Kasım 2026
COP31’e ‘Utanç’ protestosu: İklim örgütleri müzakere metnini reddetti
Ekoloji

COP31’e ‘Utanç’ protestosu: İklim örgütleri müzakere metnini reddetti

20 Kasım 2026
Politika'dan Günün Yorumu
Burjuva siyaset, ahlak ve biz
Gündem

Burjuva siyaset, ahlak ve biz

Melike Korkmaz
8 Ekim 2026
Politika'dan Söyleşi
Özel Sektör Öğretmenleri Sendikası Genel Başkanı Eren Edebali: Sendikal krizin içinde bir mücadeleci sendika deneyimi
Gündem

Özel Sektör Öğretmenleri Sendikası Genel Başkanı Eren Edebali: Sendikal krizin içinde bir mücadeleci sendika deneyimi

Politika Haber
8 Kasım 2026

EN SON HABERLER

“İdeal beden” dayatması kadın sağlığını tehdit ediyor

“İdeal beden” dayatması kadın sağlığını tehdit ediyor

21 Kasım 2026
Narin için 63 gündür yürüyor: Arif Güran’dan Erdoğan’a adalet çağrısı

Narin için 63 gündür yürüyor: Arif Güran’dan Erdoğan’a adalet çağrısı

21 Kasım 2026
Bakırhan’dan Özgür Özel’e: “Barış sürecinde yer almamakla demokrasi gelmez”

Bakırhan’dan Özgür Özel’e: “Barış sürecinde yer almamakla demokrasi gelmez”

21 Kasım 2026
Zirveler Bitti, Şimdi Ekstraktivizme Karşı Ekstra Mücadele Zamanı

Zirveler Bitti, Şimdi Ekstraktivizme Karşı Ekstra Mücadele Zamanı

21 Kasım 2026
İmamoğlu: ‘Ben iktidarı değil, barışı destekliyorum’

İmamoğlu: ‘Ben iktidarı değil, barışı destekliyorum’

21 Kasım 2026
Ukrayna savaşında nükleer tırmanma uyarısı: “Orta Avrupa’nın yıkımı olur”

Ukrayna savaşında nükleer tırmanma uyarısı: “Orta Avrupa’nın yıkımı olur”

21 Kasım 2026
İran’dan ABD’ye füze uyarısı: ‘Düşman bulunduğu her yerde hedef alınacak’

İran’dan ABD’ye füze uyarısı: ‘Düşman bulunduğu her yerde hedef alınacak’

21 Kasım 2026
Politika Haber

© Tüm hakları saklıdır
Politika Haber'de yayımlanan yazı, haber, fotoğraf ve videoların her türlü telif hakkı Mustafa Suphi Vakfı'na aittir. İzin alınmadan, kaynak gösterilmeden ve link verilmeden alıntılanamaz.

Bizi Takip Edin

Kurumsal

Künye

Hakkımızda

Çerez Politikası

Gizlilik Politikası

Kullanım Koşulları

© 2026 Politika Haber - Büyük İnsanlık İçin Politika!

Sonuç Bulunamadı
View All Result
  • Tüm Haberler
  • Politika’dan Yorum
  • Politika’dan Söyleşi
  • Dosya
  • Yazarlar
  • Gündem
  • Emek
  • Ekonomi
  • Dünya
  • Ortadoğu
  • Kadın
  • Gençlik
  • Göçmen
  • Emeklilik
  • Eğitim
  • Doğa
  • Tarih
  • Kültür
  • Sağlık
  • Teknoloji
  • Spor
  • Video Haber
  • Foto-Galeri

© 2026 Politika Haber - Büyük İnsanlık İçin Politika!