İnsan ve Özgürlük Partisi’nin (PİA) 2018 yılından bu yana parti kuruluşu için İçişleri Bakanlığı’na verdiği dilekçeler işleme alınmıyor. En son 1 Haziran 2020 tarihinde e-devlet üzerinden parti kuruşuna dair İçişleri Bakanlığı’na bağlı Sivil Toplum İle İlişkiler Genel Müdürlüğü’nden randevu talebi oluşturan partiye, randevu verilmedi. Bunun üzerine Ankara 13. İdare Mahkemesi’ne başvuran parti yetkilileri, davayı kazandı. Mahkeme, daha önce verdiği “Yürütmeyi durdurma” işleminin ardından nihai kararını vererek, partiye yetkililerine randevu verilmemesini hukuka aykırı buldu.
UYGUN İMKAN SAĞLANMADI
Mahkeme kararında “Olayda, davalı idarece; ilk olarak posta yoluyla gönderilen parti kuruluş evraklarının elden teslim edilmesi gerektiği belirtilerek teslim alındığı ve davacıya alındı belgesi verilmediği, daha sonra davacının evrakları elden teslim etmek amacıyla randevu oluşturmak üzere yapmış olduğu başvurunun ise randevu talebi hakkında herhangi bir değerlendirme yapılmayarak reddedildiği, bu surette davacı ile birlikte beraberindeki heyetin Türkiye Cumhuriyeti Anayasası’nın 68. maddesi ile koruma altına alınan siyasi parti kurma hakkının kullanılması imkanının davalı idarece gerekli başvurunun yapılabilmesi için randevu verilmemek suretiyle uygun imkan sağlanmadığı anlaşıldı” denildi.
BAKANLIĞA İTİBAR EDİLMEDİ
İçişleri Bakanlığı’nın, Kovid-19 nedeniyle esnek çalışıldığı, bu nedenle dilekçeye cevap verilmediği şeklindeki savunmasını yeterli bulmayan mahkeme şu ifadeleri kullandı: “Mahkememiz kayıtlarına giren davalı savunma dilekçesine istinaden kamu kurum vb. kuruluşlarının Kovid-19 salgını nedeniyle esnek çalışmaya geçmiş olmasının Anayasal bir hak olan siyasi parti kurma hakkının kullanılmasına engel teşkil etmemektedir. Siyasi parti kuruluş evraklarını teslim almakla görevli personel/personellerin esnek çalışmaya uygun şekilde görev yaptığı tarih ve saat için davacıya randevu verilmesi ve anılan tarih ve saatin davacıya bildirilmesinin gerekli ve yeterli olduğu anlaşıldığından, davalı idarenin anılan iddiasına itibar edilmemiştir.”
İŞLEM İPTAL EDİLDİ
İçişleri Bakanlığı’nın, PİA’nın parti programında yer alan bir kısım ifadelerin Anayasa’nın 68. maddesine aykırılık teşkil ettiğine yönelik iddialarına ise mahkeme; “Diğer yandan, davalı idarece İnsan ve Özgürlük Partisi ünvanlı siyasi partinin tüzüğünde ve parti programında yer alan bir kısım ifadelerin Anayasa’nın 68. maddesine aykırılık teşkil ettiği ileri sürülmekte ise de, anılan hususun değerlendirilmesinin evrakların teslim alınmasından sonraki süreçte Siyasi Partiler Kanununda gösterilen ilgili kurumların (Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, Anayasa Mahkemesi) görev alanına girdiği, bu aşamada anılan gerekçe ile siyasi parti kuruluş evraklarının elden teslimin yapılabilmesi amacıyla randevu verilmesi talebin reddedilmesinin hukuka uygun olmadığı açıktır” belirlemesi yaparak oy birliğiyle karar aldı.
Dindar Karataş / MA
