Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) Temmuz ayı iş gücü istatistiklerine göre, ülke genelinde işsiz sayısı bir önceki aya göre 506 bin kişi artarak, 3 milyon 902 bin kişi oldu. İşsizlik oranı ise 1,4 puanlık artışla, yüzde 12 seviyesinde gerçekleşti. İşsizliğin en çok olduğu kentlerden birisi olan Van’da, yurttaşlar bu oranların gerçeği yansıtmadığını ve daha yüksek olduğunu kaydetti.
TEK YOL SEÇİM
Kentin geçim kaynağının sınır ticareti olduğuna dikkati çeken Osman Yıldız, ticaretin önünün kesilmesinden kaynaklı işsizliğin gittikçe artığını söyledi. İşsizliğin azalması için erken seçim olması gerektiğini belirten Yıldız, “Siyaset ve halkın üzerindeki bütün baskıların kaldırılması lazım. Ülkede yaşayan herkesin ağzına sanki mühür vurulmuş. Kimse kendini ifade edemiyor. Ağzını açana ‘terörist’ diyorlar. Bu şekilde milleti susturuyorlar. İşsizliğin bitmesi için yeni bir kan lazım. Yeni bir seçim ve yeni bir yönetim gerekiyor. Artık kayyımlarla, atamalarla memleket yönetilemez” şeklinde konuştu.
MİLLİYETÇİLİK VE PARTİCİLİK
Üniversite mezunu olmasına rağmen işsiz olduğunu aktaran Turgut Ertaş, liyakat olmaması nedeniyle atanamadığını ifade etti. Ailesinden aldığı harçlıkla geçindiğini kaydeden Ertaş, kentte herhangi bir yatırımların olmaması nedeniyle gençlerin başka kentlere göç ettiğini söyledi. Ertaş, sağlıkçı olmasına rağmen iş bulamadığına işaret ederek, “Lise eğitimini hemşire olarak tamamladım. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Paramedik bölümünden mezun oldum. Şartlar nedeniyle bir türlü kadro alamadım, işe yerleşemedim. Özelikle üniversite hastanelerinde torpili olanlara iş verildi. Puanım iyi olmasına rağmen atanamıyorum. Aynı durumda olan sağlıkçı arkadaşlarım daha düşük puanla atanıyor. Bunun nedeni liyakatin olmamasıdır. Milliyetçilik ve particilik olması nedeniyle bu durumdayız ve çok üzgünüm. Bu kentte kafe ve okey salonları işsizlerle dolu. Gençlerin de yapacağı bir şey yok. Tek çareyi batıya kaçmakta arıyorlar” diye konuştu.
SINIR KAPISI TALEBİ
Yıllardır işsiz olduğunu ve günlük işlerde çalıştığını aktaran Zeki Görentaş, sürecin böyle gitmesi halinde işsizlik rakamlarının daha da artacağını ifade etti. İş bulamadığı zamanlarda borç alarak geçindiğini kaydeden Görentaş, “İşsizlik kısa bir sürede çözülecek bir sorun gibi görünmüyor. İktidar ve muhalefet arasında kavga oldukça bu sorun çözülmez ve işsiz sayısı daha da artacaktır. Ben gündelikçi olarak çalışıyorum ve kazandığım ücretle evin ihtiyaçlarını karşılamaya çalışıyorum. Bir sonraki gün tekrar iş aramaya koyuluyorum. İşverenler ucuz işçi çalıştırmak için dışarda gelen göçmenleri çalıştırıyor. Göçmenler asgari ücretin altında çalıştırılıyor. Bu da iş olanakların önünü kapatıyor. Bu süreçte kafasını rahat bir şekilde yastığa koyarak uyuyan bir insan tanımıyorum. Van’da işsizliğin tek çözümü sınır kapılarının açılmasıdır” diye kaydetti.
İŞSİZLİK ARTACAK
Van Büyükşehir Belediyesi kayyımı tarafından işine son verilen Mehmet Refik Göler ise, her alanda bin 200 ila bin 900 TL arasında maaş teklif edildiğini ancak bunun yeterli olmadığını söyledi. Asıl mesleğinin turizm-otelcilik olduğunu belirten Göler, şunları söyledi: “25 yıl yöneticilik yaptım. İŞKUR’dan alım yapılıyor ama birkaç kez başvuru yapmama rağmen alınmadım. Van’da bu aralar Afganistan ve Suriye’den gelenleri çalıştırıyorlar. Ama onlara da günlük 20 ile 40 TL arasında ücret veriyorlar. Benim gibi binlerce insan mağdur şu anda. İşsizlik tablosunun giderek daha da artacağını düşünüyorum. Geçen yıl Mart ayından bu yana işsizim. Köye giderek ot biçiyorum ama o ücret bana yetmiyor. Kazandığım parayla da 5 öğrenci okutuyorum.”
Barış Dönmez / MA
