Taliban yönetimi, Afganistan’daki üniversitelerde kadınlar tarafından yazılmış kitapları müfredattan kaldırdı. BBC’nin haberine göre, yeni yasak kapsamında ayrıca insan hakları ve cinsel taciz dersleri de müfredattan çıkarıldı. “Kimya Laboratuvarında Güvenlik” gibi başlıkların da yer aldığı yaklaşık 140 kadın yazarın kitabı, “Şeriat ve Taliban karşıtı politikaları” nedeniyle “endişe verici” bulunan 680 kitap arasında yer aldı. Üniversitelere ayrıca 18 dersin artık okutulamayacağı bildirildi. Taliban yetkilileri bu derslerin “şeriat ilkeleri ve sistemin politikasıyla çeliştiğini” belirtti.
Afganistan’da 4 yıl önce yönetimi ele geçiren Taliban tarafından getirilen yasak ve kurallar, hayatın birçok alanını etkilemiş olsa da en fazla kadınları ve kız çocuklarını etkiledi. Altıncı sınıftan itibaren eğitime erişim engellendi ve ebelik kurslarının sessizce kapatıldığı 2024’ün sonlarında ileri eğitime erişim yollarından biri de kesildi. Üniversitelerde yasaklanan 18 dersten altısı özellikle kadınlarla ilgili; bunlar arasında Toplumsal Cinsiyet ve Kalkınma, İletişimde Kadınların Rolü ve Kadın Sosyolojisi bulunuyor.
50 SAYFALIK LİSTE
BBC Afgan’ın ulaştığı yeni yönergelerin Ağustos sonunda yayımlandığı öğrenildi. Taliban’ın Yükseköğretim Bakanlığı akademik işler müdür yardımcısı Ziaur Rahman Aryubi, üniversitelere gönderdiği yazıda kararların “din âlimleri ve uzmanlardan oluşan bir kurul” tarafından alındığını belirtti. Yasak sadece kadın yazarları değil, İranlı yazarlar ve yayınevlerini de kapsıyor. İnceleme kurulundan bir üye BBC’ye yaptığı açıklamada bu kararın, “İran içeriklerinin Afgan müfredatına sızmasını önlemek için” alındığını savundu.
Afganistan’daki tüm üniversitelere gönderilen 50 sayfalık listede 680 kitap bulunuyor. Bunların 310’u ya İranlı yazarlar tarafından kaleme alınmış ya da İran’da yayımlanmış.
‘KADIN DÜŞMANI ZİHNİYET’
Taliban öncesinde Adalet Bakan Yardımcılığı yapan ve kitapları yasaklanan yazarlardan biri olan Zakia Adeli, karara şaşırmadığını belirterek, ekledi: “Taliban’ın son dört yılda yaptıklarını düşündüğümüzde, müfredata müdahale etmeleri beklenmedik değildi. Kadın düşmanı bir zihniyete sahip oldukları için, kadınların okuyamadığı bir sistemde kadınların fikirleri ve yazılarının da bastırılması doğaldır.”
MA
