ABD merkezli Politico’nun görüşmeler hakkında bilgi sahibi 8 kişiye dayandırdığı haberine göre yönetim, yalnızca çiplere değil, bu çipleri kullanan dizüstü bilgisayarlar, oyun konsolları ve veri merkezlerinde kullanılan sunucular gibi çok sayıda teknoloji ürününe de uygulanabilecek bir tarife sistemi üzerinde çalışıyor.
ABD Ticaret Bakanı Howard Lutnick’in desteklediği seçeneklerden birinde, yabancı şirketlerin tarifelerden muaf tutulması ABD’de çip üretimine yapacakları yatırımlara bağlanacak. Habere göre, Beyaz Saray yönetimi ayrıca tarifelerin aşamalı olarak devreye alınmasını da değerlendiriyor. Ancak üzerinde çalışılan çerçevenin önümüzdeki haftalarda veya aylarda önemli ölçüde değişebileceği belirtiliyor.
ABD’de panik
Yeni tarifeler, halihazırda ileri teknoloji çip sıkıntısı yaşayan ABD teknoloji sektöründe endişeye neden oldu. Yapay zekâ için kullanılan veri merkezlerinin hızla çoğalması, gelişmiş yarı iletkenlere yönelik talebi rekor seviyelere taşımış durumda.
Sektör temsilcileri, ABD’de çip üretiminin artırılması hedefine karşı olmadıklarını ancak gelişmiş çip fabrikalarının milyarlarca dolara mal olduğunu ve inşa edilmelerinin yıllar, hatta bazı durumlarda on yıllar sürebileceğini belirtiyor.
Bu süreç tamamlanana kadar ABD’li şirketler Malezya, Güney Kore ve Tayvan başta olmak üzere Asya’daki üreticilere bağımlı kalacak. Tayvan tek başına dünyanın en gelişmiş yarı iletkenlerinin yüzde 90’ından fazlasını üretiyor.
Bir teknoloji yetkilisi, tarifelerin yapay zekada ABD üstünlüğü hedefini desteklemek için kullanılabilecek “akla gelebilecek en kötü yöntemlerden biri” olduğunu savunarak durumu “başlangıç çizgisinde kendi dizlerini sakatlamak” şeklinde niteledi.
Denizaşırı fabrikalara bağlı
Yeni tarifelerin yalnızca veri merkezlerini değil, Nvidia ve Advanced Micro Devices (AMD) gibi ABD’li çip tasarım şirketlerini de olumsuz etkileyebileceği belirtiliyor. Bu şirketler tasarladıkları çiplerin üretiminde büyük ölçüde denizaşırı fabrikalara bağımlı.
Tarifelerin Apple gibi şirketlerin de yabancı rakipleriyle rekabetini zorlaştırabileceği ve Asyalı çip üreticilerini Çin Halk Cumhuriyeti’nde daha fazla iş yapmaya yöneltebileceği ifade ediliyor.
Sektör temsilcilerine göre ABD’de gelişmiş çip üretiminin ihtiyaç duyulan seviyeye ulaşması 5 yıldan fazla sürebilir. Bu nedenle tarifelerin kısa vadede uygulanması halinde ABD’li şirketlerin ihtiyaç duyduğu ancak ülkede henüz üretilemeyen çiplere daha yüksek maliyet ödemek zorunda kalabileceği belirtiliyor.
SPUTNIK
