Adalet Bakanı Akın Gürlek’in yaptığı açıklamanın tecridi daha çok derinleştiren bir noktada olduğunu belirten Amed Barosu Yönetim Kurulu Üyesi Zülküf Ergin Alabalık, avukatların, müvekkilleri üzerinden “haber taşıyıcısı” gibi gösterilmesinin savunma makamını kriminalize eden kabul edilemez bir yaklaşım olduğunu söyledi.
Yeni atanan Adalet Bakanı Akın Gürlek’in bir TV programında, “Tutuklu kişilerin avukatları müvekkilleriyle sürekli görüşme sağlayabiliyorlar. Örneğin bir avukat sabah 08.00’de giriş yapıyor ve gece 24.00’te çıkış yapıyor. Tutuklu şahıs tüm notlarını, tüm açıklamalarını, tüm talimatlarını avukatı aracılığıyla dışarı çıkarabiliyor. Mevzuat boşluğumuz var. Bu konuda Adalet Bakanı olur olmaz gerekli talimatları verdim. Meclisimizin gündemine getireceğiz. Mevzuat değişikliği yapılacak” sözlerine tepkiler sürüyor. Amed Barosu Yönetim Kurulu Üyesi Zülküf Ergin Alabalık, Gürlek’in tutuklu ve avukat görüşmelerini hedef alan sözlerine dair değerlendirmelerde bulunarak tepkisini dile getirdi.
Gürlek’in açıklamalarını baro olarak kaygıyla karşıladıklarını dile getiren Alabalık, avukatla görüşme hakkının bir ayrıcalık değil, adil yargılanma hakkının ve savunma dokunulmazlığının ayrılmaz bir parçası olduğunu kaydetti. Bu hakkın süreyle veya idari takdirle kısıtlanmasının yalnızca tutuklu ve hükümlüleri değil, doğrudan hukuk devletini zedeleyen bir yaklaşım olduğuna dikkat çeken Alabalık, “Savunmanın işini hukuka ve kanuna uygun olarak yaptığını, süre kısıtlaması getirerek belirleyemezsiniz” dedi.
‘TECRİDİ DERİNLEŞTİRECEKTİR’
Cezaevlerinde yaşanan yoğunluğun, güvenlik ya da idari gerekçelerin, anayasal ve evrensel hukuk normlarıyla güvence altına alınmış savunma hakkının daraltılmasına gerekçe yapılamayacağını vurgulayan Alabalık, “Avukat-müvekkil görüşmelerine getirilecek süre sınırlamaları, özellikle siyasi davalarda ve karmaşık dosyalarda telafisi mümkün olmayan hak ihlallerine yol açacaktır” dedi.
Bu uygulamayla tecridin de derinleşeceğine işaret eden Alabalık, konuşmasını şöyle sürdürdü: “Tecrit yalnızca fiziksel izolasyonla sınırlı değildir, kişinin dış dünyayla kurabildiği tek güvenceli ve hukuki temasın zayıflatılması da tecridin derinleşmesi anlamına gelir. Özellikle siyasi nitelikli dosyalarda, savunmanın büyük ölçüde cezaevi görüşmelerine dayanması nedeniyle süre sınırlamaları fiilen savunmayı işlevsizleştiren bir tecrit biçimi yaratacaktır. Bu durum yalnızca tutuklu ve hükümlüler açısından değil, savunma makamının kendisi açısından da sistematik bir baskı mekanizmasıdır. Avukatla görüşmenin zamana sıkıştırılması, dosyanın karmaşıklığı, müvekkilin psikolojik durumu ve savunmanın ihtiyaçları gözetilmeksizin uygulandığında, fiili olarak avukat–müvekkil bağının koparılması sonucunu doğurur. Bu ise tecridin hukuki bir araç haline getirilmesi anlamına gelir.”
‘HABER TAŞIYICI GİBİ GÖSTERİLMESİ KABUL EDİLEMEZ’
Adalet Bakanlığı’nın görevinin savunmayı kısıtlamak değil, savunmanın özgürce ve etkin biçimde yapılabileceği koşulları sağlamak olduğunu ifade eden Alabalık, hukukun temel aktörlerinden biri olan avukatların görevlerini engelleyen her türlü düzenlemenin adalet duygusunu daha da aşındıracağını belirtti. Avukat-müvekkil görüşmelerinin denetime kapalı ve gizli olmasının bir zorunluluk olduğuna dikkat çeken Alabalık, bu gizliliğin bir haberleşme aracı olduğu için değil, savunma hakkının etkin kullanılabilmesi için gerekli olduğunu vurguladı. Alabalık, avukatların müvekkilleri üzerinden birer “haber taşıyıcısı” gibi sunulmasının savunma makamını kriminalize eden kabul edilemez bir yaklaşım olduğunu dile getirdi.
Alabalık, avukat-müvekkil görüşmelerine yönelik her türlü süre sınırlaması ve keyfi uygulama düşüncesinden derhal vazgeçilmesi gerektiğini belirterek, ceza infaz sisteminin güvenlik eksenli değil, hak eksenli bir anlayışla ele alınması çağrısında bulundu.
MA / Rukiye Payiz Adıgüzel
