Sınır Tanımayan Gazeteciler (RSF), 2023 yılına dair raporunu açıkladı. Yıl içerisinde 13’ü Gazze’de olmak üzere toplam 45 gazetecinin mesleki faaliyetlerini yürütürken öldürüldüğü aktarılan raporda, 1 Aralık itibariyle tutuklu gazeteci sayısının 521 olduğu kaydedildi. 9 gazetecinin örgütlü suçları, 6’sının da yolsuzluğu araştırırken öldürüldüğü kaydedilen raporda, meslekleriyle açık bir bağlantı tespit edilemeyenlerle birlikte Gazze’de 56 gazetenin öldürüldüğü belirtildi.
Dünyada 54 medya temsilcisinin rehin, 84’ünün de kayıp olduğu açıklanan raporda, “Bu yıl öldürülen 45 gazeteciden 23’ü çatışma bölgelerinde, bunlardan 17’si de İsrail-Hamas savaşı sırasında katledildi” denildi.
TÜRKİYE VE İRAN’DA BENZER UYGULAMA
İran ve Türkiye’deki baskı yönteminin gazetecilerin yıl içinde sürekli tutuklanıp bırakılması üzerine kurulduğu kaydedilen raporda, “2023’de Türkiye’de 43, İran’da 58 gazetecinin yolu hapishaneden geçti. 569 tutuklu gazeteciden 258’i Çin (Hong Kong dahil), Myanmar, Belarus ve Vietnam’da bulunuyor” diye belirtildi.
KÜRT GAZETECİLER
Kürt gazetecilerin iktidar için “özel hedef” teşkil ettiği belirtilen raporda, 2023’te 43 gazetecinin Türkiye cezaevlerinden geçtiğini, 7’sinin 1 Aralık 2023 tarihi itibariyle halen tutsak olduğu, bunlardan 4’ünün “tedbir amaçlı tutuklu” bırakıldığı yer aldı. Raporda, tutuklamalara ilişkin olarak, “Bu sayı, yıldırma amaçlı tutuklamalara yaygın şekilde başvurulduğunu gözler önüne seriyor” denildi. RSF, 2022’den başlayan bir sürecin devamı olarak Nisan 2023’de de en az 13 Kürt gazetecinin Mayıs seçimlerden önce tutuklanıp birçoğunun daha sonra tahliye edildiğini hatırlattı.
KADIN GAZETECİLERİN DURUMU
Dünyada 1 Aralık itibariyle 67 kadın gazetecinin cezaevinde olduğu kaydedien rapora göre, Çin, Belarus ve Myanmar erkeklerde olduğu gibi kadın habercilerde de tutuklamada ilk sıralarda. Çin’de 121 gazeteciden 14’ü, Belarus’ta 39 gazeteciden 10’u kadın. Ortadoğu’da İran, kadın gazetecilerin ağır baskılarla karşılaştığı ülkelerden.
Dünyada gazetecilere verilen en ağır 8 cezadan 6’sının kadın gazetecilere verildiği belirtilen raporda, veriler şöyle sıralandı: “Myanmar’da Sai Zaw Thaike 20 yıl, Çin’de Xu Zhiyong 14 yıl, İran’da Niloofar Hamedi 13 yıl, Belarus’ta Maryna Zolatava ve Lioudmila Tchekina 12’şer yıl, İran’da Elaheh Mohammadi 12 yıl, Burundi’de Floriane İrangabiye 10 yıl ve Belarus’tan Valeriya Kastsiouhova 10 yıl hapisle cezalandırıldı. İran’da Jîna Emînî’nin 16 Eylül 2022’de katledilmesinin ardından etkinlik gösteren ‘Kadın, Hayat, Özgürlük Hareketi’ni haberleştirmekten tutuklanan 31 kadın gazeteciden 5’i (Niloofar Hamedi ve Elaheh Mohammadi dahil) hala hapiste.”
DÜNYADA 54 GAZETECİ REHİN
Dünyada 54 gazetecinin rehin tutulduğu aktarılan raporda, bu yıl kaçırılan 7 gazeteciden 2’sinin hala kendilerini kaçıran örgütlerin elinde bulunduğu kaydedildi. Raporda, “Mali’de Saleck Ag jiddou ve Moustapha Koné, Fransız haberci Olivier Dubois’nın bu ülkede salıverilmesinden birkaç ay sonra 7 Kasım’da ülkenin kuzeyinde kaçırıldı. Gazetecilerin 38’i Suriye’de, 9’u Irak’ta, 4’ü Yemen’de, 1’i de Meksika’da rehin durumda” denildi.
MA
