Kürt Özgürlük mücadelesinde yaşamını yitiren ilk kadın olan Besê Anuş, ölümsüzleşeli 43 yıl oldu. Kürt özgürlük mücadelesi içinde önemli bir yere sahip olan Besê Anuş’un cesareti, Kürt ve Alevi kadınlar için ilham kaynağı olmaya devam ediyor. “Eğer şehit düşersem, inanıyorum ki silahımı kaldıracak yüzlerce kadın olacak” sözleriyle bir ateş başında arkadaşlarına, halkına vasiyetini ileten Anuş’un işkence seanslarında gösterdiği cesareti, hala başta doğduğu Pazarcıklı (Bazarcix) kadınlar olmak üzere, tüm kadınlara cesaret veriyor.
İŞKENCEYE BOYUN EĞMEDİ
Besê, Maraş’ın (Mereş) Pazarcık ilçesine bağlı Esmapur (Karaağaç) Mahallesi, Mıstoli Mezrası’nda 1960 yılında doğdu. Kısacık yaşamına büyük isyanlar sığdıran Besê, 5 çocuklu bir ailenin altıncı çocuğu olarak dünyaya geldi. Daha sonra ailesiyle birlikte Pazarcık’a yerleşti ve ortaokulu burada okudu. 1977 yılına gelindiğinde Mehmet Gencer ile evlendi. Klasik bir evliliğin dışında bir yaşam süren Besê’yi adının anlamı gibi bir isyana götüren hikayesi de bu yıllarda başladı.
Yıl 1977 yılına geldiğinde Mehmet Gencer ile evlenen Besê, ortaokul son sınıfta okulu bıraktı. Toplumdaki evlilikleri reddeden, iki yoldaş olarak yaşayan Besê ve Mehmet devrimci faaliyetlerini sürdürmeye devam etti. 27 Kasım 1978 PKK adı duyulmaya başladığında, PKK’yi tanıyan ilk kadınlardan biri de Besê oldu. O’nu bu isyana götüren gelişmelerin ise 12 Eylül darbesine giden sürecin başlangıcı olarak kabul edilen Maraş Katliamı oldu. Katliamın ardından devrimci faaliyetlerin içinde daha fazla yer almaya başlayan Besê, PKK’nin kuruluşunu ilan edilmesinin ardından Pazarcık’ta başlayan operasyonda gözaltına alındı. İşkence gördü.
Serbest bırakıldıktan sonra devrimci çalışmalarına daha fazla yoğunlaşan Besê, 12 Eylül 1980 askeri darbesinde gözaltına alındı ve tüm vücudu morarana dek işkence gördü.
BİNLER UĞURLADI
Serbest bırakıldıktan sonra yeni bir gözaltı furyasında Besê, yine gözaltına alındı. Konuşmayınca yine serbest bırakıldı, ancak bu kez o çok istediği kırsala giderek PKK’ye katıldı. Besê, Mart 1981’de Pazarcık’a bağlı Musolar (Payamlıbağ) ve Şoiyon (Şallıuşağı) mahalleleri arasından geçen Aksu Çayı’nda “Küçük Kale” olarak bilinen bölgede girdiği bir çatışmada yaşamını yitirdi. Besê’nin cenaze törenine yaklaşık 3 bin kişi katıldı.
Besê Anuş, ölümsüzleşmesinin ardından geçen 43 yılda milyonlarca kadına ilham kaynağı olmayı bildi. Bu gün Kürt kadın hareketi Anuş’un öncüllük ettiği kadın mücadelesini, PKK Lideri Abdullah Öcalan’ın, Jin jîyan azadî felsefesi ile bütünleştirerek dünyaya yaydı.
MA
