İran ve Rojhilat’ta 28 Aralık 2025 tarihinde başlayan kitlesel protestolara yönelik devlet şiddetinin bilançosu ağırlaşıyor. ABD merkezli Human Rights Activists News Agency (HRANA), protestolarda en az 6 bin 126 kişinin yaşamını yitirdiğini doğruladığını açıkladı.
Yapılan açıklamaya göre, yaşamını yitirenlerin 5 bin 777’si protestolara katılanlar, 86’sı çocuk, 214’ü güvenlik görevlisi ve 49’u sivillerden oluşuyor. Ayrıca 17 bin 91 olası ölüm vakasının daha araştırıldığı bildirildi. Aynı rapora göre, protestolar kapsamında en az 41 bin 880 kişinin de gözaltına alındığı aktarıldı. İnsan hakları savunucuları, yaralıların hastanelerden dahi gözaltına alındığını belirtirken İran Sağlık Bakanlığı bu iddiaları reddederek, hastanelere başvurunun serbest olduğunu savundu.
İran yönetimi ise geçtiğimiz hafta yaptığı ilk kapsamlı açıklamada, toplam 3 bin 117 kişinin yaşamını yitirdiğini, bunların büyük bölümünün güvenlik görevlileri ve “olaylarla ilgisi olmayan siviller” olduğunu ileri sürdü.
Buna karşılık, yurtdışında yayın yapan muhalif Iran International kanalı, sızdırılan belgeler ve güvenlik kaynaklarına dayandırdığı haberinde yaşamını yitirenlerin sayısının 36 bin 500’ü aştığını iddia etti.
Norveç merkezli Iran Human Rights (IHR) örgütü ise, en az 3 bin 428 göstericinin yaşamını yitirdiğini ancak gerçek sayının 25 binin üzerinde olabileceğini belirtti. İnternetin 8 Ocak’tan bu yana büyük ölçüde kesik olması nedeniyle, özellikle Rojhilat Kürdistan’daki durumun netleştirilmesinin zor olduğu, gerçek bilançonun açıklanan rakamların çok üzerinde olabileceği vurgulanıyor.
MA
