Gübre fiyatındaki artış Karadeniz’deki yaş çay üreticilerini kara kara düşündürüyor. Yaş çay için gübreleme zamanı olan Nisan ayında üreticiler hala gübrelerini alabilmiş değiller. Doğu Karadeniz Bölgesinde, 182 bin aile, 787 bin dekar alan üzerinde yapılan çay üretim ile geçimini sağladığı örneğini veren HDP Milletvekili Murat Çepni, yaş çay üreticilerinin gübre fiyatlarından, mazota, elektrikten, çaylıkların bakımına, temizlenmesine, tarımsal ilaçların kullanımından, çay toplama bedeline kadar birçok tarımsal girdi fiyatlarında yaşanan fahiş artışlar nedeniyle büyük mağduriyetler yaşadığını belirtti.
Tarım ve Orman Bakanı Vahit Kirişçi’nin yanıtlaması talebiyle verdiği soru önergesinde Çepni, Türkiye Tarım Kredi Kooperatifleri, 14 Şubat 2022 tarihinden itibaren üre gübresinin 9 bin 200 TL, 20.20.0 gübresinin 6 bin 100 TL, çay gübresinin de 7 bin 500 TL’den satılacağını bildirdiğini, gübre fiyatının 3 kat artması nedeniyle üreticilerin gübre kullanamayacaklarını, bu durumun büyük verim kaybına ve çayı kalitesinin düşmesine neden olacağı uyarılarını dile getirdi.
Girdi artışına karşı, çay alım fiyatının maliyetleri karşılamadığını kaydeden HDP’li Çepni, ÇAYKUR’un uyguladığı kota ve kontenjan nedeniyle çay üreticilerinin, belirlenen taban fiyatın altında, özel şirketlere satmak zorunda kaldığını söyledi. 2020 yılında çay sektöründeki toplam alımın %53,4’ü 752 bin ton ile ÇAYKUR tarafından, %46,6’sı 655 bin ton ile özel sektör tarafından gerçekleştirildiği ni kaydeden Çepni, üreticilerin, kota ve kontenjanın kalkması, tüm yaş çay alımının ÇAYKUR tarafından yapılması taleplerini aktardı.
ÇAYKUR’un son dört yıldır üst üste zarar etmesiyle tartışılan bir kurum haline geldiğini ifade eden Çepni, 2019 yılında 635.092.521,33 TL, 2020 yılında 547.247.289,94 TL, 2021 yılında ise 503. 840.000 TL zarar ettiği rakamları paylaştı.
Konuyu meclis gündemine taşıyan HDP’li Çepni, Tarım ve Orman Bakanı Vahit Kirişçi’ye şu soruları yöneltti:
– Çay üreticilerinin mağduriyetlerinin giderilmesi için gübre fiyatlarında düzenleme yapacak mısınız?
– Gübre kullanamayan üreticilerin ürettiği çayda veriminin ve kalitesinin düşmemesi için ne gibi tedbirler alacaksınız?
– Girdilerdeki fahiş fiyat artışına göre tarımsal desteklerde düzenleme yapacak mısınız?
– Son beş yılda çay üreticilerine ne kadar gübre desteği verilmiştir? Kaç üretici bu destekten yararlanmıştır?
– Kota ve kontenjan miktarları hangi ölçütlere göre belirlenmektedir? Çay üreticilerinin talebi olan çay alımında kota ve kontenjanın kalkması için çalışmalarınız olacak mıdır?
– Üreticilerin taban fiyat altında özel şirketlere çaylarını satmak zorunda kalmamaları için ne gibi tedbirler alacaksınız? Özel sektöre ürünlerini satmak zorunda kalan üreticilerin zararlarını gidermek için çalışmalarınız olacak mıdır?
– ÇAYKUR’u üreticiden yana faaliyet yürüten ve kar eden bir kurum haline gelmesi için ne gibi çalışmalarınız olacaktır? Kurumu milyonlarca TL zarara sokan yöneticiler için soruşturma açılacak mıdır?
– ÇAYKUR özelleştirileceği için zarar etmesine göz yumulduğu iddialarıyla ilgili kamuoyu neden bilgilendirilmemektedir? Hükümetiniz ÇAYKUR’u özelleştirecek midir?
HABER MERKEZİ
