Temiz Hava Hakkı Platformu (THHP), Türkiye ve Kurdistan kentlerinde hava kalitesi ve hava kirliliğinin insan sağlığına etkilerini inceleyen “Kara Rapor 2024″ü yayınladı. Raporda, hava kirliliği en yüksek iller, hava kirliliğine bağlı ölüm oranları ve hava kirliliğinin nedenlerine dair bilgiler yer aldı.
Raporda, Kurdistan kentlerinde hava kirliliğinin fazla olması dikkat çekti. Raporu açıklayan THHP Koordinatörü Deniz Gümüşel, durumu, “Maalesef Türkiye’de nüfusun yüzde 92’sinden fazlası hala Dünya Sağlık Örgütü standartlarına göre kirli hava soluyor” ifadelerini kullandı.
HAVASI EN KİRLİ İLLER
Türkiye’nin hava kalitesi raporuna göre en kirli il Colemêrg oldu. Hava kirliliğinde “kara listedeki” 10 il şunlar: Hakkari (Colemêrg), Şırnak (Şirnex), Batman (Êlih), Malatya (Meletî), Maraş (Mereş), Adana, Osmaniye, Antep (Dîlok), Kilis, Aydın.”
HAVA KİRLİLİĞİNE BAĞLI ÖLÜMLER
Raporda, “Hava kirliliğine bağlı ölümlerin yüzde olarak en yüksek olduğu iller, PM2,5 düzeyinin en yüksek olduğu ilk 10 il. Bir önceki yıl birinci sırada olan Batman’ın yerini Hakkari aldı. Hakkari’de 230 kişi hayatını kaybetti. Ancak PM2,5 düzeyi 5 µg/m3’ün altına düşürülseydi bu ölümlerin yüzde 41’i önlenebilirdi. Ölüm oranlarında Hakkari’yi Batman, Şırnak, Muş, Malatya, Iğdır, Şanlıurfa, Ağrı, Osmaniye ve Gaziantep gibi Doğu ve Güneydoğu bölgelerinde bulunan iller takip ediyor” denildi.
DSÖ değerlerine göre hava kirliliğine atfedilen ölümlerin sayısal olarak en fazla olduğu il ise İstanbul (8 bin 357). İstanbul’u İzmir (4 bin 852) ve Bursa (3 bin 657) izledi. Ankara’da hava kirliliğinden ölenlerin sayısı 3 bin 155. Ölümlerin bu illerde sayısal olarak daha fazla olması, hava kirliliği düzeylerinden ziyade il nüfuslarının yüksek olması ile ilişkili.
HAVASI EN TEMİZ İL
Raporda, 2023 yılı için PM10 ortalamalarına bakıldığında, havası temiz olarak nitelenen tek il Sinop olarak belirlendi.
İSTANBUL’DA HAVASI EN KİRLİ NOKTA
Rapora göre, İstanbul’daki 29 istasyonun yarısından düzenli veri alınabildi. Bu yıl İstanbul’da en kirli nokta Göztepe olarak ölçüldü.
MA
