Suriye Geçici Hükümeti’ne bağlı paramiliter grupların Halep’teki Kürt ve Süryanilere dönük saldırıları sürüyor. Saldırılarda rol alan paramiliter güçlerin dosyası ise epey kabarık. Özellikle Türkiye’nin eğitip donattığı ve Suriye Milli Ordusu (SMO) bünyesinde yer alan çok sayıda paramiliter grup, Suriye Geçici Hükümeti tarafından oluşturulan yeni askeri yapı içerisine dahil edildi. Ancak söz konusu gruplar Suriye ordusunun kurumsal bir parçası haline gelmekten ziyade, “Suriye ordusu” adı altında faaliyet yürüten ayrı yapılar olarak varlıklarını sürdürdü.
Bu gruplar, daha önce 20 Ocak 2018’de Efrîn’e, ardından Girê Spî ve Serêkaniyê’ye yönelik saldırılarda ön plana çıkmış, ele geçirilen bölgelerde kaçırma, hırsızlık, işkence, tecavüz, zorla yerinden etme ve gaspla anılmıştı. İnsan hakları örgütlerinin raporlarına yansıyan bu ihlaller, 8 Aralık’ta Şam yönetiminin düşmesinin ardından da devam etti. Aynı gruplar Süveyda’da Dürzilere, Suriye kıyı hattında ise Alevilere yönelik katliamlarda yer aldı.
YABANCILAR
Söz konusu paramiliter yapıların önemli bir bölümünün Suriye vatandaşı olmadığı, farklı ülkelerden devşirilen savaşçılardan oluştuğu, lojistik, mali ve askeri desteği ise Türkiye’den aldığı, yetkililer tarafından kabul edilen ve açıklanan bir gerçek oldu. Çok sayıda ülke tarafından terör örgütü olarak tanımlanan bu gruplar, buna rağmen Türkiye tarafından desteklenmeye devam ediyor. Aynı gruplar şimdi Halep’in Şêxmeqsûd, Eşrefiyê ve Benî Zêd mahallerine yönelik saldırılarda aktif bir şekilde rol alıyor.
İNGİLTERE İFŞA ETTİ
Bu kapsamda İngiltere, Suriye kıyı bölgelerinde Alevilere yönelik katliamlarda rol aldığı için bazı SMO gruplarını ve komutanlarını doğrudan yaptırım listesine aldı. İngiltere Dışişleri Bakanlığı, Suriye Geçici Hükümetinin “yeni ordu”ya entegre ettiğini açıkladığı Sultan Süleyman Şah Tugayı, Hamza Tümeni ve Sultan Murad Tümeni ile bu yapıların komutanları hakkında yaptırım kararı aldığını duyurdu. Kararın gerekçesi olarak iç savaş sürecinde işlenen ağır insan hakları ihlalleri ile Mart ayında yaşanan Alevi katliamları gösterildi. Söz konusu gruplar Mart ayında yaklaşık 700 Alevi’nin katledilmesinden sorumlu tutuluyor. Aynı gruplara daha önce Birleşmiş Milletler (BM) tarafından da yaptırım uygulanmıştı.
İngiltere Dışişleri Bakanı Yvette Cooper, karara ilişkin yaptığı açıklamada, “Bu yaptırımlar, Suriyelilerin barışçıl ve müreffeh bir geleceğini baltalamaya çalışanlara açık bir mesajdır” demişti.
TANIDIK PARAMİLİTERLER
İngiltere tarafından yaptırım listesine alınan Türkiye destekli SMO tümenleri şöyle sıralandı:
“* Sultan Süleyman Şah Tugayı
* Sultan Murad Tümeni
* Hamza Tümeni.”
Komutanlar ve suçları ise şöyle sıralandı:
Muhammed Hüseyin el Casim (Ebu Amşat): Yeni yapılanmada 62. Tümen Komutanı olarak atanan Ebu Amşat, daha önce SMO ve Sultan Süleyman Şah Tugayı komutanlığı yaptı. Mart 2025’te Suriye’nin sahil bölgelerinde yaşanan katliam olaylarında sivilleri, özellikle Alevileri hedef alan keyfi infazlardan sorumlu tutuluyor.
Seyfettin Bulat (Ebu Bekir): Yeni Suriye ordusunda 76. Tümen Komutanı olarak görevlendirilen Ebu Bekir, Hamza Tümeni’nin eski komutanı. Efrîn ve Halep başta olmak üzere birçok bölgede işkence, haraç, zorla yerinden etme ve keyfi infaz suçlarıyla anılıyor.
Her iki ismin de Türkiye destekli silahlı gruplar içerisinde yer aldığı, TSK’nin Suriye’de yürüttüğü tüm askeri operasyonlara katıldığı kaydedildi. 8 Aralık 2024’te Esad iktidarının sona ermesinin ardından, Heyet Tahrir el-Şam (HTŞ) öncülüğünde kurulan yeni yönetim tarafından bu isimlere tuğgeneral rütbesi verildi.
HALEP’E DE SALDIRANLAR AYNI GRUPLAR
Halep’in Şêxmeqsûd ve Eşrefiyê mahallelerine yönelik saldırılarda da Süveyda ve Suriye kıyılarındaki katliamlara karıştığı belgelenen aynı grupların yer aldığı ortaya çıktı. Görüntüler ve bilgiler, uluslararası yaptırım listelerinde bulunan bu yapıların saldırılarda aktif rol aldığını doğruluyor.
Saldırılarda yer alan gruplar şunlar;
* 62. Tümen (Sultan Süleyman Şah- Ebu Amşat)
* 72. Tümen (Sultan Murad- Fehmi İsa)
* 76. Tümen (Hamzat-Ebu Bekir)
* 80. Tümen (Nureddin Zengi Hareketi)
RESMİ SUÇLAR
Bu grupların, ağır insanlık ihlali sicillerine rağmen Suriye Geçici Hükümeti ve Türkiye tarafından doğrudan korunduğu ve desteklendiği belirtiliyor. Bugüne kadar mahallelere saldırılar sonucu 8 sivil yaşamını yitirirken, onlarca sivilde yaralandı. Bombardımanlar nedeniyle en az 300 ev ile çok sayıda sağlık ve hizmet yapısı zarar gördü. Yerleşim alanlarının doğrudan hedef alınmasının açık bir savaş suçu ve uluslararası insancıl hukukun ihlali olduğu ifade edildi.
Efrîn’de Kürtlere, Suriye kıyısında Alevilere ve Süveyda’da Dürzilere katliamlar ve insanlık dışı ihlaller gerçekleştiren uluslararası yaptırıma tabi tutulan bu gruplar, farklı isimler ve “resmi” unvanlar altında yeniden sahaya sürülmesinin daha fazla katliamın önünü açacağı uyarısı yapılıyor.
Melik Varol / MA
