Cezaevlerinde siyasi tutuklulara yönelik ağır hak ihlalleri artarken, son bir yıl içerisinde en az 75 tutuklu yaşamını yitirdi. İnsan Hakları Derneği (İHD) verilerine göre, 651’i ağır olmak üzere bin 517 hasta tutuklunun bulunduğu cezaevlerinin durumuna dair İHD Merkez Hapishaneler Komisyonu üyesi Avukat Nedim Sarısaç, konuştu.
Cezaevlerinde yaşanan hak ihlallerini hatırlatarak, konuşmasına başlayan Sarısaç, en büyük ihlalin ise sağlığa erişim hakkı olduğunu vurguladı. Tutukluların tedavi edilmemeleri nedeniyle son bir yılda en az 75 tutuklunun yaşamını yitirdiğini anımsatan Sarısaç, “Bazı hasta tutuklular hastalıkları nedeniyle durumu tahliye girdikten sonra yaşamlarını yitiriyor. Adli Tıp Kurumu (ATK) hasta tutuklulara ilişkin etik ve bilimsel yaklaşmıyor. ATK iktidarın bir kurumu haline gelmiş durumda. Tutukluların tahliyelerinin önüne geçerek, yaşamlarını yitirmelerine neden oluyor” dedi.
GENELGE VE YAŞAM HAKKI
Adalet Bakanlığı tarafından 3 Ocak’ta yayımlanan “Sürekli Hastalık, Sakatlık ve Kocama Sebebiyle Kişilerin Cezalarının Hafifletilmesi veya Kaldırılması Hakkında İşlemler” başlıklı genelgesinin uygulanması halinde olumlu sonuçlar alınabileceğine dikkat çeken Sarısaç, şöyle dedi: “Genelge ile birlikte ATK’nin yorum yapma hakkı kaldırıldı ancak ATK raporu hazırladığında hastalık oranını düşük gösterme durumu da doğabilir. Bu nedenle genelgenin uygulanacağına dair bir hukukçu olarak inanmıyorum. Çünkü iktidar tarafından atanmış olan cezaevi yönetimi ve savcıları var olan kanunlara yine yasal kılıflar adı altında tahliyelerin önüne geçecek. Kanunları uygulama gibi bir dertleri yok. Neden bunu söylüyoruz: çünkü bugün kanunlar uygulanmış olsaydı cezaevlerinde bu kadar hak ihlali yaşanıyor olmazdı. Bir insanın en büyük hakkı, yaşam hakkıdır. Fakat ne yazık ki artık tutukluların yaşam hakkı bile ellerinden alınıyor.”
KEYFİ UYGULAMALAR
Cezaevlerinde, yöneticilerin keyfi uygulamalarının hakim olduğunu söyleyen Sarısaç, “Türkiye öyle bir noktaya gelmiş ki artık iktidar ne dese o yapılıyor ve uygulanıyor. Bu nedenle, iktidarın belirlediği prosedürlere uyuluyor. Çözüm yolu kanunlara riayet edilmesi. Elbette var olan kanunlar tam çözüm değil ancak ihlallerin minimum seviyeye inmesi için en azından var olan kanunlara uyulması gerekiyor. Düşünün ki Dumlu Cezaevi’nde süreli hapis cezası alan ve cezası kesinleşmemiş tutuklular dahi tek kişilik hücrelerde tutuluyor. Halbuki yasaya göre cezası kesinleşen ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alan tutuklular tek kişilik hücrelerde bir süre tutulur. Ancak Dumlu Cezaevi’nde kanunda yer alan durum görmezden geliniyor. Bir diğer nokta ise kanunlar uygulanmadığı zaman ve tutuklular haklarının peşine düştüğünde disiplin cezalarıyla sindirilmeye çalışılıyorlar. Bu hak ihlallerin son bulması için yetkili kurum ve yetkililerin bir an önce kanunlara uymaları çağrısında bulunuyoruz” diye belirtti.
MA
