Maraş merkezli 11 ili kapsayan deprem 19’uncu günü geride bırakırken, depremde yaşamını yitirenlerin sayısı resmi rakamlara göre yaklaşık 45 bine yaklaşırken, 105 bin kişi yaralandı, yüz binlerce kişi ise evsiz kaldı. Deprem bölgelerinde acı tablo her geçen gün artarken, depremden en çok etkilenenlerden önemli bir kesimi ise Suriye iç savaşından kaçarak Türkiye’ye sığınan mülteciler oldu. Depremin en etkili vurduğu iller arasında bulunan özellikle de Hatay, Dîlok, Riha ve Kilis’te bulunan milyonlarca mülteci, bugüne kadar her fırsatta ırkçı saldırılara maruz kalırken, depremden sonra da saldırıların hedefi oldu.
Saldırıların hedefi olan, enkaz altında kalıp yardım bekleyen ve “Suriyeli olduğumuzu anlamamaları için, bizi çıkarmaları için ses çıkarmadık” diyen mültecilerin bu söylemleri hafızlara kazındı. Mültecilerin bu tutumu ırkçı saldırıların geldiği aşamayı gösterdi.
Halkların Demokratik Kongresi (HDK) Göçmen ve Mülteciler Meclis Üyesi Gülsüm Ağaoğlu, mültecilerin yaşadıklarına ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
“MÜLTECİLER MALZEME OLARAK KULLANILIYOR”
2011 yılında Suriye’deki iç savaştan sonra milyonlarca mültecinin Türkiye’ ye geldiğini kaydeden Ağaoğlu, Ortadoğu’daki savaşların körüklenmesine neden olan AKP ve MHP iktidarının Suriye savaşında da büyük bir payının olduğuna dikkat çekerek, oluşan mülteci dalgalarının tek sebebinin bu iktidar olduğunun altını çizdi. İktidarın yıllara varan tüm politikalarında mültecileri kendisine “malzeme” gibi kullandığına dikkat çeken Ağaoğlu, “Türkiye sınırları yıllar önce buna uygun olarak açıldı. Açılmasından kasıtla şöyle bir beklentileri vardı; ‘Ortadoğu’daki oluşan bu mülteci krizini nasıl Avrupa devletleri ile pazarlık haline getiririm’ hesabı vardı. Bu mantık ile hareket etti. Avrupa, bu konuda Türkiye’ye mali destekte bulundu. Yapılan bu mali desteğin nereye gidildiği de bilinmiyor” dedi.
“BÜYÜK YAĞMACILAR MÜLTECİLER DEĞİL!”
İspanya iç savaşında bir duvara yazılan, “Bizi soyanlar maalesef buralı ve zenginler, mülteciler, göçmenler değil” yazısına işaret eden Ağaoğlu, iktidar medyasının sık sık “mülteciler kaynakları yağmalıyor” kara propagandasına ilişkin, “Bunu salt mülteciler ‘kaynakları yağmalıyor’ diye vermenin de devletin ihmalkarlığının üzerini örtmeyecek. Halbuki deprem öyle bir şey gösterdi ki insanları eşitledi. Yani herkese eşit davrandı. Buradan böyle bir sonuca varmak mümkünken kendilerini nasıl bundan azade tutuyorlar anlamış değilim” diye konuştu.
Depremzedelerin “Burada devlet yok” tepkisine de dikkat çeken Ağaoğlu, bu sözlerin yandaş medya tarafından engellenmeye çalışıldığını belirtti. Dayanışmanın engellemesine de tepki gösteren Ağaoğlu, “Kolektif sivil ve gönüllü iradenin görülmesini istemeyen bunun örneklerini ekranlardan ve insanların hafızasında kaybolmasını isteyen çok politika var” dedi.
HEDEF GÖSTEREN PARTİLER
Zafer Partisi Genel Başkanı Ümit Özdağ’ın başından beri AKP-MHP’nin “yan kolu” gibi mültecileri hedef gösterdiğini ve haklarında kara propaganda yaptığını söyleyen Ağaoğlu, Özdağ ile AKP-MHP’nin elinde hiçbir malzeme kalmadığını bu nedenle mülteci karşıtlığı üzerinden bir politika ve propaganda sürdürdüklerin söyledi. Ağaoğlu, “Mültecilerin bu şekilde hedef gösterilmesinden sonra üç mülteci darp edilerek hastaneye kaldırıldı. Mültecilerden birisi ise yaşamını yitirdi. Mültecileri hedef gösteren buna uygun politikaları oluşturmaya çalışan milliyetçi faşizan bir partilerdir” diye belirtti.
“MÜLTECİ OLMAMANIN GARANTİSİ YOK”
Bu saldırı ve hedef göstermelerin ardından nefretin topluma da yayıldığını ifade eden Ağaoğlu, gelinen aşamada insanların artık kiralık daire isteyen mültecilere ev dahi vermediğine dikkat çekti. Irkçı saldırı örneklerinden sadece biri olduğuna işaret eden Ağaoğlu, saldırıların artık kitleselleştiğini kaydetti. Ağaoğlu, “Türkiye halklarının bir dönem sonra mülteci olmayacağının hiçbir garantisi yok. Deprem olan bölgede evlerini yurtların kaybeden başka yurttaşların, başka bir şehre gitmek durumunda kalan insanlar var. Bu affet aynı zamanda bizim her an mülteci olacağımızı da gösterdi. O yüzden buranın mutlak sahibiymiş gibi davranmamız doğru değil” ifadelerini kullandı. Ağaoğlu, enkaz altında kalan mültecilerin “Biz ses çıkarmadık bizim mülteci olduğumuz anlarlar” demelerinin ise AKP ve MHP iktidarının istifa etmesine yeterli bir gerekçe olduğunu söyledi.
“KURDİSTAN’DA DA GÖRDÜK”
Deprem bölgesinde yaşamını yitiren yurttaşların cenazeleri torbalara konulduğunu hatırlatan Ağaoğlu, cenazelerin gösterilmediğini bunun sebebinin ise cenazelerin iş makinaları tarafından vücut bütünlüğünün bozulması olduğu belirtti. Ağaoğlu “Daha önce Kürdistan’da öz yönetim direnişlerinde de böyle olaylar gömüştük” diye anımsattı.
MA
