Özgürlük için Hukukçular Derneği (ÖHD) Diyarbakır Şubesi ve Diyarbakır Tutuklu Aileleri ile Yardımlaşma Derneği (TUAY-DER), Mart ayında Erzurum Oltu T Tipi Kapalı Cezaevi’nde yaşanan hak ihlallerine ilişkin rapor hazırladı. Tutuklu yakınlarının başvuruları üzerine cezaevlerine gerçekleştirilen ziyaretler sonucu hazırlanan raporda, çok sayıda hak ihlaline yer verildi.
İHLALLER
Raporda yaşnan hak ihlalleri şu şekilde sıralandı:
“- Odalarda hijyenik koşulların olmadığı ve pandemi nedeniyle odaların dezenfekte edilmesi gerektiği halde dezenfekte edilmediği,
– Tutukluların hastaneye sevklerinin gerçekleştirilmediği,
– Cezaevinde her bir tutuklunun yanında bulundurabildiği kitap sayısının 7’e düşürüldüğü,
– Sadece Sözcü ve Cumhuriyet gazetelerinin alınabildiğinin Yeni Yaşam ve Evrensel gazetelerinin verilmediği
– Açlık grevinin devam ettiği ve açlık grevine giren tutuklulara disiplin cezası verildiği belirtilmiştir.”
ÖNERİLER
Raporda, koronavirüs salgını tehlikesine dikkat çekilerek, hasta tutuklular ve “alıkonulmasının uygun olmadığına dair” tıbbi raporları olan tutukluların tahliyesi istendi. Salgın nedeniyle 60 yaş üstü tutukluların da tedbiren serbest bırakılarak infazlarının ertelenmesinin istendiği raporda, sağlık çalışanları başta olmak üzere mahpuslarla temas eden tüm çalışanlara koruyucu giysi ve malzeme temin edilmesinin önemine vurgu yapıldı.
Cezaevlerinde düzenli ve yeterli sayıda sağlık personelinin bulunması gerektiğine dikkat çekilen raporda, tutukluların sağlık kurumları ve hastanelere ring araçlarıyla değil daha hijyenik ve sağlığa uygun araçlarla taşınması gerekitiği belirtildi.
TUTUKLULARIN HAKLARI
Aile ve avukat görüşlerin yapıldığı alanlarda tutukluların görüş haklarını ihlal etmeyecek şekilde hızla önlemlerin artırılması istenen raporda, haberleşme imkanlarının iyileştirilmesi gerektiğinin altı çizildi. Tutukluların pandemi süreci gerekçe gösterilerek kısıtlanan sosyal ve kültürel etkinlik hakları için gerekli olanakların sağlanmasının belirtildiği raporda, sağlık gerekçesiyle alınacak önlemlerin mahpusların temel haklarını ihlal etmeyecek şekilde uygulanması gerektiği kaydedildi.
ADALET BAKANLIĞINA ÇAĞRI
Raporun devamında şu ifadelere yer verildi: “İnceleme yapan kurum üyeleri ve yetkilileri; cezaevi rejimi, fiziki koşullar ve mahpuslara hukuka aykırı gerçekleştirilen muameleler hakkında etkili bir idari ve yargısal denetim sağlanması gerektiğini tespit etmiştir. Erzurum hapishanelerinde yaşanan hak ihlallerine karşı Adalet Bakanlı ve TBMM İnsan Hakları İnceleme Komisyonu’nu göreve davet ediyoruz.”
MA
